Carina van der Walt. Dribbelkunst in drie talen, nee vier!

Ek het eergister as skrywer-digter deelgeneem aan hierdie program oor sokker. Dit was iets kabaret-agtigs in poësievorm, of iets poësie-agtigs in kabaretvorm. Wat presies dit nou eintlik was, weet ek nie seker nie! Maar, dit het goed gewerk! Ek sal my nie aanmatig om dit “goeie” poësie te noem nie. Ek wou die sfeer van optimisme, die fyn humor en die lewensblyheid van Suid-Afrikaners in die algemeen oordra; die groot kulturele verskille en totale ander stemmings van die drie stede Johannesburg, Durban en Kaapstad.

My bydrae aan hierdie klein publiek was talig, ‘n woordavontuur oor Suid-Afrika – elke stad met sy eie kultuur en sfeer. Maar eers moes ek aansluit by die spreker voor my. Ek moes die bal figuurlik gesproke by prof. Wouter van Beek oorneem om verder te kon dribbel daarmee. Daarom het ek in Nederlands begin, met ‘n vertaling en improvisasie van ‘n stukkie van Gerrit Brand op sy blog op DinkNet. Dit het dadelik aanklank gevind by ‘n sokker geïnteresseerde gehoor.

Voor die kateder was daar drie stoele gerangskik. Op die 1ste stoel was die naam Johannesburg geplak – ingeklee in die Suid-Afrikaanse vlag. Ek het die gehoor in Johannesburg en in SA verwelkom, verwys na die goudmyngeskiedenis van Johannesburg, onderbesetting van hotels en gastehuise en veiligheid.

Op die 2de stoel was die naam Durban geplak – daarop het ‘n mooi handgeverfde das met die kleure van die SA-vlag en ‘n afbeelding van Mandela (my sussie in Potchefstroom het dit jare gelede gemaak) – gelê. Ek het die das omgehang en in die skoene gestap van ‘n Kulula-omroeper op ‘n binnelandse vlug na Durban.

Op die 3de stoel was die naam Kaapstad geplak met daarop ‘n groen blinkertjieshoed en ‘n geel vereboa (simbool van goud). Dit moes die Kaapse Klopse uitbeeld. Die vrolikheid was tasbaar in die lug. Al was hierdie talige bydrae toenemend moeilik vir die Nederlandse gehoor, was die glinstering in die oë en die grinnnik of skaterlag op die gesigte, baie lekker.

Dit was die visuele ondersteuning. Maar dit het eintlik gegaan oor TAAL – kreatief omgaan of “dribbel” met meerdere tale om ‘n optimistiese omgang met problematiek rondom die wêreldbeker sokker oor te dra.

Nederlands – De 10 geboden van de voetbalfan

 

  • 1. Gij zult levenslang hetzelfde team steunen.
  • 2. Wees uit beginsel altijd tegen 1 ander binnenlandse en 1 buitenlandse team.
  • 3. Het gaat om WINNEN.
  • 4. Bij verlies, zult gij toornig en ontstemd zijn.
  • 5. Gij zult uw teleurstelling verbijten.
  • 6. Sympathie voor een verliezende tegenstander is verboden, leedvermaak is verplicht.
  • 7. Wees eenogig. Uw team heeft altijd de beste spelers; een strafschop tegen is een fout.
  • 8. Lees alleen schrijvers die positief staan tegenover uw team. Negeer de rest.
  • 9. Indoctrineer uw kinderen tot in het zevende geslacht!
  • 10. Mis nooit een wedstrijd.

 

(Met dank aan Gerrit Brand van de Faculteit Theologie aan de Universiteit van Stellenbosch.)

 

 

Afrikaans

 

Baie welkom in Johannesburg – of soos hulle sê – Egoli,

plek van goud: byna soos die nuwe Jerusalem,

maar nog nie heeltemal nie. Ons werk daaraan.

Die wêreld is hierlangs reeds halfpad hol.

 

Hier leef ons vinnig, byna onverskillig.

Die hart van ons ekonomie klop soos ‘n reuse gier.

Wie werk het, is onverbiddelik… werkholis.

Natuur is ver weg, is vir die luies. Melk kom uit ‘n bottel.

 

Ons het nog baie slaapplek in huise en hotelle, hulle

wag op jou koms al langs die mensgemaakte berge.

Veiligheid? Moenie bekommerd wees nie!

Ons maak daar werk van.  

 

Ons die 5,7 miljoen inwoners van J’burg is gerus, maar ons bly bewus

dat die gange van die myn die wêreld al halfpad uitgehol het 

dat om te lewe in elk geval onnatuurlik is tussen

myntorings, skagte en mense soos molle op nagskofte,

 

want ons vorm hierdie landskap na ons hand.

Ons troos onsself met: wie nie werk nie, mag nie eet nie,

“this is jungle – the survival of the fittest …

dog bytes dog”.

 

Ja, om te oorleef is onnatuurlik – jy’t soveel dinge nodig:

‘n groot bos sleutels, afstandsbediening, ‘n alarm in jou kar, ‘n gorilla vir jou stuurwiel,

‘n hek vóór en hoë mure om jou huis, ‘n kennisgewing waarop staan: “armed response”

kodes, diefwering, ‘n kwaai hond of twee … maar: ons sal vir jou sorg!

 

Ons het gelukkig geen moltreine onder Johannesburg nie,

ook nie ‘n noord-suidlyn wat dreig om in te stort nie.

Ag ja, … orals is die wêreld maar halfpad hol.

Jy’s in goeie hande: Welkom in Suid-Afrika!

 

Lig jou bierglas! Kyk! Hy’s reeds halfpad vol!

 

(Intertekstuele verwysings na Molberge – herinneringe aan Springs van Koos du Plessis, die digbundeltitel Om te lewe is onnatuurlik van Gert vlok Nel en die roman Portrait with Keys van Ivan Vladislavić.)

 

Engels

 

Welcome on board Kulula flight MN 101 from Jo’burg to Durban. We are the unofficial sponsors of the “you know what”.

 

You can order free drinks as many as you like, but we ask a generous donation to sponsor the struggle for freedom of speech. This is a beautiful game. We keep the ball on the move.

 

“You know what”? They had their eyes on this soccer ball. They had their plan. They are coming to make the money. We signed papers – but we didn’t understand them. Nobody told Kulula.com or anybody else the secret of the ……… logo.

 

We are now flying over the Drakensberg mountains. Luckily we don’t have any active volcanoes. No ash back for our cash! Our banks are still standing straight.

 

In 10 minutes time we will enter the Zulu Kingdom. We live in peace with the last pieces of English colonialism, like Victorian style houses.  You can enjoy the remaining sentiments with high tea on the balcony, served by excellent Zulu waiters in golden suits.    

 

We, as Kulula cru, have only one wish for our own team:

Bafana, o, please let us score 1 goal – Laduma!

 

Bafana Bafana – remember we are on your side – Laduma! Laduuuma!

 

Welcome to King Shaka airport in sunny Durban with its golden beaches and Indian curries.

Please, leave your belongings behind as a donation to the extensive families of our cru members, as “you know what” has occupied all their small businesses with the vuvusela, the makarapa and the big googols.

 

Have a warm and save stay.

 

(Met dank aan ZA NewZ van Kulula.com – local and lekker, specifiek met de animatiefilm FEEFAA op de website van de Mail and Guardian: www.mg.co.za)

 

Kaaps-Afrikaans

 

Awê Awê my masekin!

ga djy oek more Cape Town toe virrie 2010

my bru lend vinaan uit ie Landen

hy wek da virrie security biesgheit, is groot geld da,

dis koud, ma nie nattie, ôs sil ma ‘n braai ding aanmaak

met ‘n borrel hotstuff tienaan

 

ja, hierie voetbal ding, hierie 2010, is goed virrie land

but masekin, onse Capetonians, onse coloureds passie in nie,

ek meen ma,

ôs speel rugby,  ôs speel krieket, ôs ken sokker

but niks is ôs sinne

 

ôs het onse music, onse bandjies, banjo’s en blasers

colourful dressings met die Kaapse Klopse

issoe! elke nieuwe djaar is ‘n helse groot ding, ma nou …

 

‘i feel it, it is here’

gan ik na rie nieuwe Greenpoint stadium toe

nee, masekin, nee, daais virrie rykes en die VIP’s,

die tv-stars ennie toeriste soes djy my masekin,

ek hêt ‘n tv, ‘n flat screen nogals, die hele pad kô by ôs kyk

ôs gan ‘n bietjie gamble oor wie gan wen,

allie laaities skop nu al bolle innie pad in

een is Bennie MacCarthy

een is Muneeb Josephs

en ‘n ander sceam hy’s captain Aaron Mokoena

Bafana Bafana is oek my team

al was Parreira en Santana ommie beert

die coaches altwee nogals uit Brazil –

maybe issit ‘n mean sceam?

 

koep ma lekke ôsse wijn en ôsse boggoms,

allie girafs oppie sydwalks,

ennie maskes uit die Kenia en Uganda

 

koebaai, my masekin, koebaai

issoe! I love you

 

(Met dank aan Ronelda Kamfer, vriendin en digteres uit Kaapstad.)

 

Carina van der Walt

 

 

Bookmark and Share

Een Kommentaar op “Carina van der Walt. Dribbelkunst in drie talen, nee vier!”

  1. Ek voel geeer dat jy my lawwe stukkie kon gebruik. Van die res van wat jy gedoen het, hou ek nog baie meer!