Louis Jansen van Vuuren. Spreek die Woord/ Break the Spell

After the Party, foto 1Vivian Van Blerk . Na die Partytjie

Hierdie aanbieding is ‘n mini blik uit die bundel sprokies, verhale en gedigte wat skrywers en kunstenaars vir ons WoordFees publikasie en twee tentoonstellings geskep het. Nagenoeg sewentig skeppende wesens het rondom die tema iets spesiaal geskep:

2 tokoloshe-catsKobus van Bosch, Tokoloshe amongst the cats.

Spreek die Woord/ Break the Spell 1&2

Twee verbonde tentoonstellings: Galery Universiteit Stellenbosch en Oude Libertas Galery

Magstryd en towerkuns. Politiek en feëverhaal. Is dit werklik ’n opponerende paar, of dalk net verskillende kante van dieselfde munt? Ons wonder soms wat die betowerende stories met politiek uit te waai het. Dit mag dalk lyk asof ’n mens deur die towerspreuk verlei word om die ware geskiedkundige en sosiale basis van die sprokies te vergeet om te kan leef in ‘n wonderwêreld waar konflik nie bestaan nie en waar harmonie hoogty vier. As ons egter die sprokies in ‘n historiese konteks lees, besef ons dat hierdie geliefde verhale gevul is met alle soorte magstryd – oor regmatige regering, geld, oorwinnaarswil, vroue, kinders en grond. Ons kom agter dat die ‘werklike’ betowering van die sprokies afkomstig is van hierdie dramatiese konflikte en dat die verstaan of begrip daarvan vir ons dalk ’n blik op ’n beter lewe bied.

3 meerminKleine meermin. Claire Menck

 Vir die insetsel kies ek ‘n paar gedigte as ‘n voorsmakie van die bundel/katalogus wat op die 8ste Maart om 12h00 in die H B Thon foyers bekendgestel gaan word. Vir ‘n verdere aptytwekker plak ons ‘n paar kragtige beelde ook aan.

.

 

die weerlig is die naglug vol

 

die weerlig is die naglug vol
met lokaas kom ek na jou toe
waar jy in die skadu van ‘n bosvy lê
verdoesel teen korsmos en gevlokte rots

kom nader, wilde maat
kom maar nader
teen alle eeue van beskawing in
dat jy kan sien
die waterlelies van my oop hande
koud en bloupers soos organe

die aarde veraar en klop ondervoets
modder spat teen my kaal enkels op
maar ek fluisterstap na jou
dat jy moet ruik
dat jy moet weet
hoeveel ek vrees
en verlang

.

Carina Stander


 4 revolutionPeter van Straten.  Revolution

sprokies is ook wonde

           

                                    Someday you’ll be old enough

                                    to start reading fairy tales again

                                                – C.S. Lewis

 

 

hy lees sprokies uit ’n groen boek voor

terwyl sy die winterkombers

tot onder haar koue ken trek

sy droom van towermantels

ryskluitjies en reuse

drie hekse uit die blair witch-woud

wat haar met stokkielekkers lok

in haar drome hoor sy steeds sy stem

wat haar toeslik met sy vrese

soos rawe haar kop toeswerm

wanneer sy wakker word weet sy

dat hy die roete van broodkrummels

self weggevee het

sy ook nou verdwaal het

wanneer hy eendag oud en steeds verlore is

sal sy aan hom grootmenssprokies voorlees

in ’n saal waar almal reeds vergeet het

want feëverhale

nes glaskoetse om die aarde

verander om middernag in yskoue pampoene

.

Gisela Ullyatt

 

 5 IvanM-8938 BBJeanne Breedt, Ring O Ring

 

ontheemd [dis nogal mooi, die woord, bedoel ek]

            vir emile : nog ’n verjaardag in ’n vreemde

 

daar is ’n brug daar, een van dáárdie brûe (lorca

skryf daaroor, en rilke) en teen die middagson, laat,

loop mens hemingway skielik raak op straat.

orals, orals hoor jy, ruik jy die vegter en die dier se spoor.

dis ’n mak winter in andalusië  maar in ronda

staan jy met jou vuiste by willowmore se wit poel

sien ek hulle bal soos branders terwyl jy dink

hoe mense deur die eeue mure bou.

                                                        hier waar mens oor-

kyk, uitkyk is dit ’n stukkie cantilever-dek, vrydraend

in afrikaans. dis nogal mooi, die woord bedoel

ver, ver, ver onder, ook, die water sag en blink.

en ver, ver, ver lê berge ingeryg soos daar by riversdal.

die stad gooi orals mure op: die een vernuftige skans

na die ander. ’n spaanse man speel  eenkant klaend

op sy spaanse ghitaar ons is maar almal net toeriste hier

die mure altyd tevergeefs die aarde se draai uit wans

uit. dis ouderwets en reeds gesê [toegegee] maar nogal

mooi. die woord bedoel ek; baie mooier as “balans”.

as mens sou spring [dis maklik, die reling laag] dan dra

die lug jou vir ’n oomblik soos ’n veer [’n tarentaal

s’n, ’n kiewiet, ’n kolgans] voor hy jou laat val.

wat sou ek antwoord as iemand my daaroor sou vra?

jy ruk ons almal reg, die span: “dis tyd vir eet; ek soek ’n bier!”.

maar jou ver oë die inrol van jou vuiste die stuk geel

grond agter die ineengebuigde muur [ronda se  ander ding]

wat bulkend skrynend altyd oorloop in ’n metafoor

wil net nie los nie.

                             as ek aan jou dink dink ek aan

al die mure wat jy daaikant bou waarmee jy jou omring,

jou staal [dis nogal mooi, die woord, as jy jou dit verbeel]

maar meestal  die muur-sonder-end waarin jy jou bevind

nou die man op die hoë perd, die een met die lans;

dan die een met die vernuftige voete, wat priemend soek;

maar ook sien ek jou briesend hulpeloos die stier

wat stof opskop teen die flappende rooi doek

wat jou in sy ban hou [dis nogal mooi, die woord, jy

weet wat ek bedoel] en voor jy jou kom kry

laat uitsleep [jou kadawer my kadawer] uit die kring

jy, jou ver oë, die branders, die kraaines en jou kind.

ek hoor jou sê, oorlopens vol, waar jy vrydraend staan:

“hoeveel sleeping beauties kon oom van hieraf sien, hier? “

                                                                                    [ronda-poznań-london]

Fanie Olvier

 6Louis Jansen van Vuuren  the spell is broken

.

Ooreenkoms

.

Jy is die prins

op wie ek wag

slaaploos snags

en smorens wanneer ek

die as van uitgebrande vure

uit koue kaggels krap.

En ek, Aspoester,

 – gereed vir die bal

maar gewaarsku

dat die betowering

net duur tot middernag –

is vasbeslote

om my streng te hou

aan die ooreenkoms

met my goeie fee

en sonder murmurering

te vertrek voordat die klok

om twaalfuur slaan,

wetend dat sonder ’n veto

geen wonder kan bestaan.

.

Lina Spies

 .

Fetisj

7

.

Die voet in jou mond

kon geskilder gewees het

deur Caravaggio

of El Greco –

die voet van ’n heilige

of gekruisigde,

elke skrander toon

& sening lenig-

end, die vel

’n perkamentgeel.

Die voetbrug rus

in ’n harige oksel,

’n wynrooi tepel op-

geprik. Jou kop

is agteroor ge-

gooi in adorasie,

jou oë versluier

met ’n apokriewe begeerte,

litanie van ’n honger

wat soos skadu arm-

holte, voet & mond verteer.

.

Johann de Lange

8 comfort the power Hamblin Robert Hamblin, Comfort the Power

Drie gedigte van Lynthia Julius…

.

Die drie rassies

 

En ek sal raas en ek sal blaas en om is jou huisi…

 

maar Nkandla, bloedsuier van belastings het bly staan

en ’n Sparrow vêr het van apies laat val

( nie die fooie nie )

in die parlement iemand Skiet die boer gesing

en die laatmiddag het ras geword

af ligte en Sandton en Soweto

’n Nene. Van Rooyen. Gordhan

en ’n Rand wat val

’n etterende kwaad uit postAparteid fetusse

en die wolf wat ’n Rёenboognasie plat blaas

hy’t geraas

geblaas

en nie eers Ubuntu kon staan

Afrikaans uit universiteite

en comrades wat march

en daar staan die drie rassies

almal met wapens teen mekaar se slape gerig

en ’n wolf wat sy laaste lag uitblaas

’n laatmiddag wat ras word

af ligte in Sandton en Soweto.

.

Raponsie

 

“ Black hair is political. ”

  • Chimamanda Ngozi Adicie

Raponsie Raponsie laat sak jou hare

’n doodse stilte

die potloodtoets gedruip

en die laatmiddag het relaxer geword

’n oneindige reguitmaak proses

van goed wat erfsondes verklik

want kroes, het haar ma gesê is vir niemand kuns

’n prins wat oppad is

sielverkoop en buig

onder wat die tydskrif sê mooi is

Raponsie Raponsie laat sak jou hare

 

’n wedergeboorte uit die wonderpot

blink en glad

en die potloodtoets geslaag

’n man op ’n witperd

wat met ’n glimlag wag

.

Sneeuwbruintjie

Spieёltjie spieёltjie aan die wand, wie is die mooiste in die land?

 

die een wat die media besluit mooi is

die een wat geslaag deur die potloodtoets is

ligter as die bruin papiersak oor haar kop

sy wie se taal erken is as amptelik

nie gebore uit die hottentotsgot

gebore, nie misgekraam nie

uit die mitologie van Heitsi – Eibib

nie. jy. nie

 

sit by jou spieёlkas

smeer jou Ponds,

die Sunsilk ( For coarse hair ) uit die pienk pot

laat vaar vir Beauty is skin deep

glo die media-god, die klug van skoonheid wat hulle voer

en vanaand,

( voor die Hottentotsgot en die stilte )

vervloek jou donker vel,

die kreukels in jou hare

die mooiste in die land, my kind is op Huisgenoot en Vogue

tot op die rooi en wit mayonaise bottel ook

gaan tel jy jou pa en sy drankduiwels

voor die smokkelhuis op.

9 BreakTheSpellInvitationDigital

Bookmark and Share

2 Kommentare op “Louis Jansen van Vuuren. Spreek die Woord/ Break the Spell”

  1. Gisela Ullyatt :

    Dankie vir al die moeite met hierdie pragtige publikasie. Ek sien uit na die bekendstelling!

  2. Berdine :

    Inspirerend soos altyd. Jy gee gedagtes vleuels met hierdie versameling. Sien uit…