Posts Tagged ‘Hennie Nortjé’

René Bohnen. Nat bome

Monday, October 21st, 2013

Saterdag het dit hier by ons in die voorstede gehael en gister het dit gereën toe ons die pad vat na Melville. In Johannesburg beteken sulke weer deesdae meermale dat die krag af is. Die dooie verkeersligte dwarsoor die stad was dus ʼn vroeë aanduiding dat warm koffie ons nie eintlik gaan inwag in Sewendestraat nie. Ons was ʼn kleinerige, maar baie waarderende groepie wat opgedaag het vir die oorhandiging van die Ingrid Jonker-prys aan Hennie Nortje. Glase sjerrie en witwyn moes instaan vir die koffie (ons laat ons nie afskrik nie) en die nat straat, sluiers mis oor die jakarandas, die kinders met turkoois sambreeltjies en rooi skoene, die blonde dogtertjie en die reën teen die ruit het vreemd mooi gepas by die omslag van “in die skadu van soveel bome”. Immers was ons hier in ʼn woud van woorde, immers ken ons op die Hoëveld koors- en doringbome.

Henning Pieterse het in gesprek met Hennie Nortje, die debuutdigter se pad verken na pryswennende bundel. Invloede, voorliefdes en ontvlugting het ter sprake gekom (name soos Boerneef en Opperman is genoem) en ʼn hele aantal gedigte is deur beide Henning en Hennie voorgelees. Dit was ʼn rustige, gemaklike gesprek met intelligente verkenning van die dokter-digterskap. Ek het agterna gesels met mense uit die gehoor (een dame van 75-jaar het my verseker dat sy die geleentheid “vir niks sal mis nie”) en almal was dit eens dat die bundel verrykende leesstof is. Welgedaan en nogmaals geluk, Hennie Nortje, dit was lekker om jou te ontmoet en te hoor praat!

Volgende aan die beurt was vier manne wat as digters van die omgewing deel was van die daglange, derde Melville Poetry Festival. Christo (JC, Johannes van Jerusalem) van Staden het bekoor met sy reeks verse oor die sanguiniese element en Charl-Pierre Naudé het splinternuwe verse uit sy pen voorgelees. Die Nuwe Stemme 5-digter, Izak du Plessis  was volgende, met Jo Prins wat ewe beskeie ʼn drietal of so gedigte lees om die sessie af te sluit.

Ons hang nog bietjie rond en maak geselsies, drink nog ʼn wyntjie en dit is net na een toe ek uitstap op die sypaadjie, miskien boekwinkel toe, so tussen sessies deur. En daar gaan al die verkeersligte in Melville aan. Aaa, net betyds vir lekker warm oggendkoffie!

Respyt van die gewone stadsgejaag, hierdie nat Sondag, maar iewers in die week, wanneer die son weer skyn, sal die gedig ons herinner:

Koorsboom

(Acacia xanthophloea)

Eens was jy

akasia van die laagtes

waar trekkers tot die dood toe

die gevreesde koors kon kry.

 

Nou staan jy

as sierboom van die voorstad

en pendel ons morsdoodmoeg

in koorsagtigheid verby.

                            (Hennie Nortje)

 

Hennie Nortjé wen die Ingrid Jonker Prys 2013

Tuesday, October 15th, 2013

Hennie Nortjé wen die Ingrid Jonker Prys 2013

 

Hennie Nortjé wen vanjaar die Ingrid Jonker Prys vir Afrikaanse poësie met sy digdebuut, In die skadu van soveel bome (Queillerie, 2012). Petra Müller, Melt Myburgh en Henning Pieterse was die beoordelaars.

Dié bundel bevat volgens een beoordelaar “talle sterk, afgewerkte gedigte waarin eienskappe van verskeie bome en diere verweef word met menslike emosies, karaktereienskappe en ervarings.” Dieselfde beoordelaar spreek waardering uit vir Nortjé se gebruik van rym en halfrym, asook die manier waarop hy digters soos Barend Toerien, Boerneef, I.L. de Villiers en veral D.J Opperman oproep deur gebruik te maak “van verskeie subtiele trope.”

Nortjé, meen ’n ander beoordelaar, “is ’n begaafde digter wat met ’n volwasse stem konstant stilisties afgeronde verse lewer van uitnemende gehalte. Hy verras die leser telkens met sy vermoë om die potensieel alledaagse te verhef tot verruklike poëtiese ervarings wat die grense van die verbeelding skuif.”

Die beoordelaars het dit duidelik gemaak dat daar vanjaar verskeie sterk aanspraakmakers op die prys was. Groot waardering is uitgespreek vir die ander drie bundels wat die kortlys gehaal het: Die lewe tussen pikkewyne deur Jasper van Zyl, Donkerkamer deur Fourie Botha en Wanpraktyk deur Andries Samuel.

Die Ingrid Jonker Prys word jaarliks beurtelings aan ʼn Afrikaanse of ’n Engelse debuutdigbundel toegeken, die twee tale waarin Ingrid Jonker geskryf het.

Nortjé sal op 20 Oktober tydens vanjaar se Melville-poësiefees die Ingrid Jonker Prys in ontvangs neem. Henning Pieterse sal die prys, wat uit ’n medalje en kontantbedrag bestaan, oorhandig en met die digter ’n onderhoud voer. Daarna sal Nortjé uit die wenbundel voorlees.

Danie Marais is die sameroeper van die Ingrid Jonker-komitee. Die ander lede van die komitee is Ronel de Goede, Diana Ferrus, Finuala Dowling en Leon de Kock.

 

 

Louis Esterhuizen. Ekopoësie en die droogdok van menslike begeerte

Tuesday, June 25th, 2013

 

Dat die hele kwessie van ekologie en die sogenaamde “groen”-poësie toenemend van belang raak in ons eie digkuns, is ‘n gegewe. Vroeër vanjaar was daar hoeka ‘n “Eco-poetics Conference” aangebied by die UC Berkeley en Evelyn Reilly, wat een van die aanbieders was, het dan ook haar lesing, getiteld  “Environmental Dreamscapes and Ecopoetic Grief,” volledig aan Omniverse beskikbaar gestel vir plasing; ‘n lesing waarin sy sommer heelwat gedagtes opper wat ook vir ons van belang mag wees …

Volgens die lokteks by The Poetry Foundation, die volgende: “Reilly’s talk includes fantastic analysis on the state of ecopoetics, what it feels like to be an eco-poet, thoughts on Alan Gilbert’s recent scholarship on interdisciplinary arts in relation to poetry, and a neat segment about the romantics. “

Reilly se lesing is lank, maar absoluut fassinerend. Enkele uittreksels daaruit:

 

Evelyn Reilly

“The pitfalls of thinking of ecopoetics as a developing genre have been present from the start. Not only are there the facile dismissals to deal with, there is also the aesthetic disappointment of much that might fit into such a genre: updated nature writing, ruined-landscape writing, over-earnest science-inflected writing, call to arms writing, none of it really anything to get the big aesthetic glands salivating—and I say this as someone who has written most of the above. Which brings me back to my initial ambivalence and secondary impasse: Why would any poet want to touch this stuff? Perhaps because it is not ‘stuff’ at all, meaning it is not a genre or a movement, but rather a fact of writing in a world of accelerated environmental change, meaning one cannot not touch it. And this makes me wonder if it is a poetics at all.”

“At the end of the introduction to Gilbert’s book (i.e. Alan Gilbert, skrywer van Another Future: Poetry and Art in a Postmodern Twilight), he also turns to the subject of hopelessness and hope. ‘If the cultural conditions that arise in the wake of postmodernism call some of the questions of postmodernism into question, then how does one begin to define the idea of hope? . . . After postmodernism’s thorough debunking of the idea of a linear progress of history . . . it’s difficult to justify clinging to either this linear model or the paradigm of enforced modernist utopias that paralleled it.’ He then proposes the following: ‘Perhaps by hope one means something more like resistance . . . not a resistance of the imagination, but an imaginative resistance. A resistance that is as fluid and ubiquitous as power’.”

Mmm … Gaan lees gerus die volledige artikel; ‘n artikel wat helaas meer met die problematisering(s) van die onderwerp te make het, as wat dit met konkrete voorstelle en/of oplossings kom.

Hieronder volg twee gedigte deur twee van ons vernaamste begroendes.

***

OP VER STRANDE

Malindi, Kenia

 

Ek het uit die binneland gekom

en ‘n Thomson se gaselle

het opgespring en soos ‘n dolfyn

in die lugspieëling verdwyn.

 

Nou duik ek in die warm see

agterna tot by ‘n oorhang

in die rif waar dit rondwemel

van steen-, blink- en papegaaivis

so bont soos ‘n tropiese lap.

 

Terug op die strand hurk ek neer

en met my vinger teken ek

in die wit sand ‘n halfmaan, kruis

en sirkel met pyle deur getrek.

 

© Johann Lodewyk Marais (Uit: In die bloute, 2012: Cordis Trust) 

 

***

 

Without

(Ilex mitis)

 

 

Laat die waterval val waar hy val,

 

die stroom afstroom na die see:

 

ek wil net onder die without sit.

 

Vergeet van planke vir waens,

 

van stele saag vir pik en graaf:

 

ek wil net onder die without sit.

 

Hoe soet sulke rooi bessies proe

 

is ’n oorlewering slegs vir die voëls:

 

ek wil net onder die without sit.

 

Vanmelewe het houtkapper dalk

 

in die seepskuim van die blare gebad:

 

ek wil net onder die without sit.

 

’n Konkoksie uit die bas sal kwansuis

 

al my sorge en skete laat verdwyn,

 

maar ek wil net onder die without sit.

 

Maak toe al jou boeke, kom sit hier by my.

 

 

© Hennie Nortjé (Uit: in die skadu van soveel bome, 2012: Queillerie)

 

 

 

Digstring

Thursday, February 10th, 2011

Hierdie inisiatief is na die voorbeeld van Brian Brodeur se hoogs suksesvolle weblog “How a poem happens“. Hiervolgens word op ‘n bepaalde gedig gefokus aan die hand van ‘n aantal standaardvrae aan die digter ten opsigte van die ontstaan van die betrokke vers. Ons glo dat gevestigde sowel as aspirant digters dié aaneenstring van digter en gedig leersaam (en hopelik inspirerend) sal vind.

Digstring

Digstring

Opgedateer tot en met 4 Oktober 2019 – Redaksie

Inhoud

A-B 

Andries Bezuidenhout. Taxi-rit ná die aand. Mei 2010

Andries  BezuidenhoutVeelvuldige gebruike vir huishoudelike toestelle” . Nov. 2014

Zandra Bezuidenhout. Moderne Psalm. Mei 2010

Emma Bekker. Nagvangs. Mei 2016

Nini Bennett. Da Capo. April 2016

René Bohnen. Brief aan Ebba. Mei 2012

Fourie Botha. My eerste Bybel. Augustus 2011

Aniel Botha. Rooikappie en die wolf. Mei 2012

Hendrik J. Botha. Breindood. April 2016

C, D, E

TT Cloete. Swerwende verse

Toast Coetzer. geluk

Marius Crous. Die ander man

Hans   du Plessis .Josef

Heilna du Plooy du Plooy. “Ouhoutfluit”

Anne-Ghrett ErasmusSkilder

Sydda Essop. Ek lewe in stilswye

Louis Esterhuizen. Melopee

F, G

Gilbert Gibson. Another roadside attraction

Melanie Grobler. Die Eerste Vrees Is Hier.

H, I, J

Joan Hambidge. “The drama of being a child”

Joan Hambidge. In die skadu van Machu Picchu. Mei 2010

Joan Hambidge. Parys

Daniel Hugo. Ontnugterde digter. Junie 2010

Pieter Hugo. Honde

Louis Jansen van Vuuren. “Passasie”

Marlise Joubert. waarskuwings. Mei 2010

K, L

Ronelda KamferStof. Junie 2010

Annie Klopper. ‘n Deurnagbraai in Oranjezicht

Martine Klopper. Kwatryn

Antjie Krog. Vier seisoenale waarnemings van Tafelberg/Winter. Mei 2010

Willem Krog.  “Vir pa”  Nov. 2014

Karen Kuhn. Taalles. Mei 2012

Kobus Lombard. Kameeldoring

M, N

Jannie   Malan. Watermerk” Nov. 2014

Johann Lodewyk Marais. Richard E. Leakey 

Lucie Möller. Kortstondige kalligrafie

Melt Myburgh. Toeval

Charl-Pierre Naudé. Twee diewe. Mei 2010

Charl-Pierre Naudé : “Eergister en môre, met visse”  Nov. 2014

Fransi Nieuwoudt. ” ‘n ontstaan “. Febr. 2017

Hennie Nortjé. Ons Land. Okt 2019

O, P, Q

Pieter Odendaal. die eerste steen.

Johannes Prins. Man diesel

R, S

Andries Samuel. All god’s children took their toll

Alfred Schaffer. “Droomstart”  Nov. 2014

Bibi Slippers. “En route: Suid Afrika”

Bibi Slippers. Yskas. Nov. 2017

Susan Smith. “By die soetdoring” . Febr. 2017

Hilda Smits. “Vir Primo Levi”

Carina Stander. Lima

Marius Swart. liefdes-e-pos. Mei 2010

T, U

Etienne Terblanche. Vir die Golden Gate-weduwee

V, W

Marlene van Niekerk. Poets van ons vaderland unite

Ilse van Staden. Fluistering

Ilse van Staden. Dertien kraaie. Febr. 2017

Jacobus van der Riet. Die Heilige Nikolai van Japan. April 2016

De Waal Venter. Die wetenskaplike en die fee. Okt. 2017

De Waal Venter. Die res is net seëlversameling, Okt, 2019

Cas Vos. Kersrook

Cas Vos. Uitkyk. Mei 2012

Cas Vos. Vaar-wel

Jelleke Wierenga. Reënboognasie: Fear dot com