Posts Tagged ‘herfs’

René Bohnen. Herfs in Johannesbos

Friday, March 30th, 2012

Kosmosse is mos kitsch. Ek het iewers gelees dat die sade van die blomme hier in Suid-Afrika beland het via die perdevoer wat vanaf Meksiko ingebring is vir die Engelse perde tydens die Anglo-Boereoorlog. Hulle is eintlik glad nie inheems nie. Maar ʼn sekere tyd van die jaar staan die paaie en veld hier in Gauteng vol in die blom. Soos nou.

Herfs is ʼn goeie seisoen vir gemengde gevoelens, ervaar ek hierdie week. Nie dat dit al heeltemal herfs is nie, maar ek het darem ‘n paar roeserige blare raakgesien die afgelope naweek. So tussen die pienk en wit en wynrooi kosmosse deur. Johannesburg is ryk, ryk aan bome.

Hoe beeldskoon is hierdie lelike stad. Lieflik is dit om by die dam in ons park te gaan stap, hoe jammer my vriendin is daar beroof met gewere teen haar kop in die middagson. Vreemd is ons fotosessies; gewapende manne pas ons op as ons reël om herfsbruide in die veld te gaan afneem.

Hoe hard en weerloos is hierdie land. Adam Small kry uiteindelik, uiteindelik die Hertzog-prys. Uiteindelik. Maar daar is konflik. Daarom het hierdie eerste geel-en-oranje dae ná die ekwinoks my nie aan Vroegherfs laat dink nie, maar wel aan:

Ek haat en ek het lief

Ek haat en ek het lief: ek weet nie hoe nie.

O my land, o my land: jy is ek.

Ek ken jou en ek haat jou soos ek my haat.

Ek het jou lief soos ek my soms lief durf hê.

*

Dat liefde so tot haat kon skif.

Liefde wat tóg vol goue room was.

Haat wat sulke dun wei-water is.

(N.P. Van Wyk Louw)

Maar: oppas vir die negatiewe perspektiewe, waarsku ʼn wyse vriend my. Want naderhand verdring dit alles wat mooi is. Daarom omhels ek die ambivalensie van melankoliese herfs. Daarom verheug ek my in die skildery wat Christo Van Staden (ook bekend as Johannes van Jerusalem, digter van die bundel “Eros Ontbind”) gemaak het. Christo (verder ook bekend as JC Van, hy van vele Bekgevegte) is besig om ʼn hele reeks Johannesburg-skilderye te verf en sy digterstem is so helder hoorbaar in sy troetelname vir hierdie stad: Johannesbos, Joyburg, Johannesberg….

Delta Park deur Christo van Staden

Delta Park deur Christo van Staden

Herfs in Johannesburg laat hom onbekwaam voel, sê hy. Ja, dink ek. Want ook herfs het haar geheime. Dis net ons wat swaar dra aan die dubbelsinnigheid. Soms.

Heidi Pienaar. Paasgedigte

Sunday, March 14th, 2010

Paasgedigte.

Dit is weer amper paastyd en alhoewel die pase in ons kontinent nie val in die lentetyd sodat dit

tradisioneel gevier kan word met nuwe lewe wat voortkom nie, vind ek in vroegherfs  tog ‘n

atmosfeer wat hom uitstekend verleen aan die drama rondom Jesus se kruiseging. Hier volg ‘n paar

van my eie paasgedigte met temas  van Jesus in die woestyn tot by die opstanding.

 

Die Granaatboom.

 

Verhonger na

veertig dae

en veertig nagte

sien Jesus toe

die boom vol granate

en toe met ‘n granaat

oopgebreek op sy palm sien hy

‘n versteende hart,

O Israel

 boom van verharde harte

wat weer bloei

oopgebreek onder son

en stilte van die woestyn

met hul sade

van ‘n soete teerheid

en genade.

 

 

Klipkruis, Windsor, Londen

Klipkruis, Windsor, Londen

 

 

Herfswind.

 

Die spokerige herfswind

met sy rooi slepende mantel van blare

wat so herinner aan ou heroise gebeurtenisse

en heldedade

 

in die swart loodvensters van bome

‘n ridder in brons en silwer chainmail van blare

wat oranje vuurspuwende drake trotseer

en ook die spokerige herfswind wat sy rooi

Romeinse mantel van fluisterende blare

agter hom aansleep

in hierdie seisoen van sehnsucht

en naamlose verlange

en ewig voortsoek tussen die wit en goue

blare soos die songebakte stene

van ou Jerusalem

om weer die mantel oop te sprei

‘n rooi tapyt

voor die hoewe van ‘n vul

wat ‘n nederige man dra

weer tot koning geslaan

met die groen swaarde van palms

hierdie herfswind in die goue

ramshorings van bome

 

om die somerse kleimure van

genoegdoening en oordadigheid

af te breek

vir  ‘n winterse boetedoening en inkeer

 

in hierdie seisoen van vervreemding

tot die bome ook begin staan

 

vreemd en verleë soos soldate

en priesters van hul eer gestroop

‘n enkele met bloedige oor

potdoof teen die wind

wat blou are van die seer

uit die koue opklits.

 

 Romeinse soldaat, Sint Albans katedraal Engeland

                                 Romeinse soldaat, Sint Albans katedraal Engeland

 

 

 

Via Dolorosa.

Donker palms bewaak jou snags

soos ou konings se geroesde swaarde

maar bedags gooi hul skaduwees

donker veerpyle oor jou klipstrate

wat ons in die hart tref

soos Jonathan se pyle van antwoord

Dawid in die hart moes tref

ou Jerusalem

vrou van vreugdes , vrou van smarte

‘n olyfboom bars deur die muur  

van ‘n binnehof soos ‘n miskende profetes

tussen swart gebedetossels van sipresse

vrouens hang hul wasgoed

oor haar sonnige geboë stam

maar silwer hare laaf

moeë wêreldreisigers se voete

en uit albasterflesse van die lug

giet sy die aandwind oor die armes uit

ou Jerusalem

vrou van vreugdes , vrou van smarte

deur jou getroue seuns word jy omring

              seun van die Olyfberg

                seun van die Hermosnberg

                 seun van die Basansberg  

 ou Jerusalem

met die stene van jou bespotting

het jou kinders voetpaadjies gebou

sodat elke man en kind en vrou op die

Via Dolorosa van Jesus se voete kan hou

Ou Jerusalem oor ‘n karbom rook weer ‘n vuurkolom

en soldate kom rig ‘n barrikade

maar ons struikel steeds oor stukkende trappe

soos vuil ontblote kameeltande

en tel ons bedekrale af terwyl ons verdwaal

in stege van sraatwasgoed wat soos skille hang

voor die blinde oë van die son

maar die olie van jou trane vloei

uit die olywe van jou oë

om gemeng te word

met die wyn van jou lag

om volgens eeue-oue Hebreeuse gebruik

die Oop  Wond van die Lug

om jou te genees

en die heuwels om jou weer

in ’n groen en goue gloed  

van glorie te laat gloei.

 

 

Kerskandelaar, Sint Albans katedraal Engeland

Kerskandelaar, Sint Albans katedraal Engeland

 

 
Paraskevi-Goeie Vrydag 2009.
Die oggend breek aan

ongewoon stil so asof

die voels selfs daarvan weet
en geen boom rek sy litte

in ‘n oggendbries

 

in hierdie naakte stilte 

word die siel weer

soos ‘n valse instrument ingestem

deur die wenende kerse

wat die harde donker angs

om vergifnis van die wêreld

uit oë trek

en dit verhelder

met ‘n sagter glans

sodat die Messiaskore

oral op hierdie Heilige Pase

die blye boodskap kan bring.