Posts Tagged ‘Ogden Nash’

Philip de Vos. Om met twee linkervoete te kan dans

Saturday, May 17th, 2014

Jare gelede reeds het ek die vreugde van ligte versies ontdek.

En tog vermoed ek dat daar dalk ‘n hele klomp slimmes is wat neersien op hierdie nederige vorm van poësie.

Ek het gou agtergekom dat ek self nooit ernstige gedigte sal kan skryf nie, maar het gelukkig wel spoedig ontdek dat ek kan rympies maak.

Ja, êrens in my binneste was daar ‘n yslike begeerte is om te kan dans alhoewel ek wel deeglik daarvan bewus was dat ek in werklikheid twee linkervoete het en dit nooit op ‘n dansbaan sou kon waag nie.

Selfs toe ek ‘n operasanger was, het ek ook dikwels in musicals opgetree – en outydse musicals beteken natuurlik dat daar op een of ander stadium om geen rede op aarde gedans moet word nie. Dan het David Matheson, die regisseur, my gewoonlik in die héél agterste ry op die verhoog geplaas, daar waar hopelik nie ‘n enkele persoon in die gehoor my ooit sou opmerk nie.

Maar selfs met nie-dans tonele kan daar partykeer iets op die verhoog skeefloop en dit het wel een aand met my gebeur.

In Hello Dolly het ek in die koor gesing en op een stadium is daar ‘n groot produksienommer: When the Parade passes by. Die koorlede het elk sy eie instrument gekry om te bespeel en waarom hulle juis vir my gekies het om die groot ronde trom (wat op aarde is bass drum in Afrikaans?) om my middel vas te gespe en elke liewe aand in formasie saam met die ander heen en weer oor die verhoog te beweeg, weet die joos alleen.

Met musicals is almal gewoonlik teen die 55ste opvoering ‘n bietjie uitgekuier met dié werk. Ewenwel, een aand staan ons aan die sykant van die verhoog – gereed vir ons groot oomblik. Waarom ek dit gesê het, weet ek tot vandag toe nie, maar net voor ons op die verhoog moes gaan, sê ek vir een van die ander koorlede: “This bass drum is so heavy. What if one evening the belt breaks during a performance?”

En dit was presies wat gebeur het. Ons het almal, soos elke aand lustig saam gesing:

When the parade passes by
Listen and hear that brass harmony growing
When the parade passes by
Pardon me if my old spirit is showing
All of those lights over there
Seem to be telling me where I am going …

En toe gebeur dit. Met watter woorde dit was, kan ek nie meer onthou, maar dit moes seker by daardie bass harmony growing, gewees het, want ‘n gemene gees êrens in die diepste ruimtes het seker my woorde gehoor en daardie gordel geknip.

Die yslike trom het skielik op die plek losgebreek, en oor die verhoog begin rol en rol. Toe ek dit agterkom, het ek heeltemal die formasie-lopery geïgnoreer en agter die ding begin aanhardloop. En daar in die Nico Malan-operahuis van destyds het ek daardie trom net op die laaste oomblik gekeer voordat dit op ‘n fluitspeler in die orkesbak beland het. Nodeloos om te sê – die parade was in sy maai!

In my versies dans ek wel, en dit gee my die plesier wat ek in die werklike lewe ontbreek.

Dit is tog snaaks hoe die diep-denkendes onder ons glad nie lawwe versies kan verstaan nie en so het Spike Milligan dit juis gesê:

“The extraordinary part of nonsense is that only a small persentage of people gain pleasure from it. I have tried it successfully with children of all races and 99% have always laughed. But then I have sat with men, intellectuals who are totally baffled by nonsense.”

So gee ligte versies my steeds groot plesier, soos dié van John O’Mill uit Rollicky Rhymes in Dutch and double Dutch:

 

De koning van Biscaye

die had een kattapult

Daar schoot ie mee op haaie

Very difficult

 

en hierdie een:

 

De koning van Oeganda

Die had een grote smoel

Met sewe gouwe tande

Very beautiful

 

En terwyl ons by die Nederlanders vertoef, kan ek ook Kees Stip noem:

 

Een hen sprak peinzend tot een ei:

“Wie was êrens eerder: ik of jij?

De wiisbegeerte mag misschien

op deze vraagd geen antwoord zien

maar ik heb, wat men ook mag zeggen,

nog nooit een ei een hen zien leggen.

 

Die Engelse het natuurlik hulle eie Lewis Carroll:

 

en Edward Lear

en die Amerikaners het hulle Ogden Nash:

 

FLEAS

 

Adam

had ‘em

 

En dan is daar hierdie wonderlike kortetjie van ‘n anonieme digter

 

ODE TO MY GOLDFISH

O

wet

pet

 

Ek het self nooit geweet dat ek lawwe versies kan skryf nie totdat Leon Rousseau my in 1978 (om watter rede weet ek nie) gevra het: Hoekom skryf jy nie kinderversies nie?

En hierdie was my eerste:

 

Wat is die verskil

tussen katte en muise?

Muise het sterte

en katte het luise.

Ja,  muise het sterte

en so ook ’n kat,

maar geen luis

het ’n muis

of ’n kat

op sý blad.

’n Muis

het ’n luis

en ’n stert

nes ’n perd,

en perde

het luise

maar ly nóóít

aan muise,

en katte

het luise

en lang

gladde sterte

en soms kyk

hul dromerig

dóér in die verte

na muise

en luise

en perde soos huise

en dis hoe jy weet

wat is katte en muise

illustrasie: Jan Vermeiren uit O togga, ‘n gogga!

 

Mense het my al gevra: Is dit regtig ál wat jy kan skryf?

En my antwoord:

 

Elke outjie

het sy lied:

Hadida of

zoeiiii-muskiet

Of dit fraai

of goor

of gek is –

Jy moet sing

soos jy gebek is.

illustrasie: Piet Grobler uit Mallemeuleman

 

Ja, selfs met twee linkervoete kan ek nou so bietjie dans.

 

Philip de Vos. As ek met my hond gaan stap

Saturday, April 26th, 2014

 

( foto van my geliefde Toffee 2013)

 

Wat is dit omtrent honde?

Katte laat digters seker makliker na ‘n pen gryp. Vra maar vir Lina Spies.

En dit is juis aan Lina Spies te danke (te wyte?) dat vandag se inskrywing g’n vorm gaan hê nie. G’n begin. middel en einde soos my standerd 8 meneer vir my gesê het nie. En dis ook glad geen wonder dat my opstelle nooit in die skooljaarblad verskyn het nie – en na 60 jaar is ek steeds jaloers op Ferdinand Bukes en Goethe Olwagen wie se gedigte destyds jaar, na jaar na jaar in Hoërskool Sentraal se jaarblad verskyn het, en myne half-vergete êrens in ‘n laai gelê het, vol rooi strepe van die onderwyser se pen.

Ewenwel, hier dwaal ek al klaar af. sien maar my vroeëre blog oor aandagafleibaarheidsgebreksindroom (seker een woord volgens die Afrikaanse woordelys en Spelreëls)

http://versindaba.co.za/2010/11/06/aandagsgebreksindroom-of-pleinweg-add/

En van Lina Spies gepraat ek dink nog steeds sy is half vies dat sy nooit in my fotoboek Milieu verskyn het nie, maar dan moet Mimi Coertse ook vir my kwaad wees. Maar om so half en half en half te vergoed is hier twee foto’s wat ek van hierdie twee dames geneem het, alhoewel ek sterk twyfel of hulle ooit hierdie inskrywing sal lees of die foto’s sal sien.

Om te troos: hier is die laaste deel uit Lina se gedig Huid en Haar oor katte:

 

Klein edel dier wat ek bemin

– volgens giere van homo sapiens

eeue lank beurteling verafsku en vereer –

ek streel jou, dank die Heer:

jy minstens lewer vir die kaal en ydel wyfiemens

geen pels.

 

En hier is ‘n foto van Johann de Lange se kat met so ‘n bietjie hulp van Photoshop.

Nou dat ek alreeds by hierdie paragraaf uitgekom het, het ek al skoon vergeet wat ek oorspronklik wou sê. Dit het seker iets te doen met honde en dit het my aan die dink gesit toe ek vanmôre met my Staffie, Toffee gaan stap het.

Na al die jare het ek nog nooit ‘n ordentlike versie oor honde geskryf nie – my mooi gedagtes bly maar hier êrens binnekant en sal seker nooit op papier beland nie. Dit laat ek maar ander digters oor. Hier is ‘n gedig van Spike Milligan:

 

The Dog Lovers

So they bought you
And kept you in a
Very good home
Central heating
TV
A deep freeze
A very good home-
No one to take you
For that lovely long run-
But otherwise
‘A very good home’
They fed you Pal and Chun
But not that lovely long run,
Until, mad with energy and boredom
You escaped- and ran and ran and ran
Under a car.

Today they will cry for you –
Tomorrow they will buy another dog.

En hierdie gedig het my vanoggend half skaam laat voel. Toffee het twee jaar gelede in my lewe gekom. In die koerant het Animal Welfare ‘n Staffie geadverteer wat êrens in Kaapstad rondgedwaal het. En niemand het haar kom opeis nie. En ek en Peter het uiteindelik ons dink gedink. Moet ons weer ‘n hond in ons lewe toelaat? Winnie het soveel plesier in ons lewe gebring en nou lê sy al drie jaar in die tuin begrawe langs een van die Uilhuis se meerminne.

En nou is Toffee al twee jaar deel van ons huis. Wat haar voornaam was, weet ons nie. Hoe oud sy is, weet ons nie. Of sy ‘n Afrikaanse of ‘n Engelse hond is weet ons ook nie, maar in albei tale reageer sy darem op die woord Sit en dit is seker al wat tel.

En toe ek Spike Milligan se gedig lees, voel ek skielik skuldig. Van nou af moet ek en sy meer gaan stap.

Ek gaan altyd eenkeer per dag met Toffee stap. en die res lê sy op ‘n kussing in my studeerkamer, met haar pote reg langs haar gesig gevou en dit lyk of sy gelukkig is om saam met my te wees.

Maar is dit dalk  blote verveling wat haar so laat lê? Toe neem ek haar vandag reeds vroeg-oggend uit vir ‘n stappie.

En met daardie wonderwoord Walkies was daar skielik lewe en ‘n waai van die stert en ek-kan-wag-nie uitdrukking in haar honde-oë.

En vanoggend se staproete was anders: Al met High Levelweg af. Links by Cavalcadeweg af waar Johan Dippenaar eens gewoon het. En sommer-so met die stap begin die gedagtes al. Dit was by hierdie einste straat wat ek jare-gelede deur ‘n badkamervenster moes klim en oor die huis se dak tot in die tuin moes vlug vir iemand wat my lyf al te begeerlik gevind het. (Helaas, dit was baie jare gelede.)

Toe draai ek regs tot in Thorhillweg tot by die parkie oorkant Green Court. Dit was vroeg-oggend sonder spelende kinders. Die kennisgewing het gesê honde aan ‘n leiband word toegelaat, en omdat daar niemand in die parkie was nie, maak ek toe die leiband los en Toffee ran and ran and ran … presies soos in die Spike Milligan gedig:

En dit is nog een van daardie outydse parkies met ‘n glyplank en ‘n verweerde mallemeul.

En skielik was ek weer terug in Bloemfontein van my kinderjare. Bloemfontein van die jare veertig.

In on huis in Cricketstraat was die enigste boeke the Masterpiece library of short Stories en die boekklubboeke wat so dan en wan daar aangeland het.

In die aand kon ons na Hoffmanplein in die middestad ry met sy verligte spuitfontein wat van rooi na groen na blou na geel verander het. Te wonderlik.

En een keer per jaar: die groot lekkerte: Mamma vat vir my en Rea na die dieretuin toe. Daar was die leeus in hulle hokke en die hok van die apies, maar die lekkerste van alles was die namiddag as ons na die speelpark toe kon gaan, met sy wiegende perdjies, sy swaaie en ‘n mallemeul en die wonderlikste glypank. Kon daar enigiets op aarde groter plesier gegee het?

En dit is hier by hierdie einste glyplank wat ek ‘n voortand gebreek het, en daarna vir ‘n paar jaar met ‘n voortand: half-emalje, half goud kon spog.

En in die aand terug in Cricketstraat, na die 9-uur sirene wat alle swart mense waarsku om buite te stad te wees, wanneer alles stil geword het, kon ons soms die dieretuin se leeus in die verte hoor brul.

En daar in Green Park het ek aan Ogden Nash se versie oor leeus gedink wat hy vir Saint-Saëns se Karnaval van die Diere geskryf het.

 

The lion is the king of beasts,

And husband of the lioness.

Gazelles and things on which he feasts

Address him as your highoness.

There are those that admire that roar of his,

In the African jungles and velds,

But, I think that wherever the lion is,

I’d rather be somewhere else.

 

En toe – baie jare later skryf ek ook ‘n versie vir dieselfde werk:

 

LIONS

Lions will eat  anything

be it beggarman or king.

They love noses, they love toes.

They will eat you …

plus

your clothes.

But – don’t give them

a Brussels sprout –

and sauerkraut is also out.

Give them T-bones give them meat,

but never, ever beans nor wheat.

I don’t want one

as a pet myself.

For should it roar,

I’d  wet myself.

(illustrasie: Piet Grobler vir Carnival of the Animals)

En toe ek klaar gedink het, stap en maar verder met Toffee en vergeet ek heel en al van die gedigte in my kop en was ek skielik baie gevlei toe ‘n verbyganger stop en vir my sê: “Beautiful dog!”

Miskien moet ek meer dikwels met Toffee gaan stap.

 

My Philip de Vos. Hond (deel een)

Friday, October 15th, 2010
 Die ander dag haal ek Lina Spies se versameling verhale en gedigte oor katte uit my boekrak.

Die titel sê alreeds alles: MAJESTEIT, die kat. En dit is sowaar so ’n deftige publikasie: koffietafel-grootte, diep karmosyn omslag en die letters in goud gedruk. En toe ek binne begin blaai en gedigte sien van ons grotes: Sheila Cussons en Johann de Lange en Antjie Krog en Elizabeth Eybers en natuurlik Lina Spies, toe voel ek ’n bietjie minderwaardig, want sou ek dalk ’n boek oor honde moet versamel, sou dit seker ’n bietjie anders daar uitsien: ’n Slapband met vergeelde papier met die minder imponerende titel: MY HOND.

Maar nou ja, dit sal maar seker altyd so wees. Die kat sit op sy troon, en die hond lê en snork saam met jou onder die komberse.

Maar daar is seker geen rede om minderwaardig oor my hondeliefde te voel nie, want na baie deeglike deurlees van my Bybel het ek met rooi pen gemerk dat honde 44 keer in die Bybel genoem word: 35 keer in die Ou Testament en 9 keer in die Nuwe Testament en Lina Spies se katte nie ’n enkele keer nie! Nou voel ek nie meer so sleg nie. die enigste probleem is dat honde alleen genoem word as hulle nare vrouens soos Isebel opvreet, maar dit daar gelaat.

En as mens eers in die wêreldletterkunde begin rondkrap, vind jy gedigte oor katte deur al die groot poëte, maar die arme honde moet maar tevrede wees met versies wat rym, maar ai tog, hoe lekker laat dit my tog nie voel nie, want groot woorde het ek nog nooit verstaan nie, en wat’s verkeerd met rym?

Selfs daardie rympies van jou kinderdae sal vir altyd by jou bly. Van Old Mother Hubbard wat na haar cupboard toe gegaan het en tevergeefs vir ’n beentjie vir haar arme hondjie gaan soek het teenoor daardie bedorwe kat van:

 

Hey diddle, diddle

the cat and the fiddle.

The cow jumped over the moon.

 

Ja, weereens trek honde aan die slegste end: Die kat speel viool terwyl die arme hondjie na ’n beentjie smag.

Maar daardie eenvoudige versies het my geliefde honde net dieper in my hart laat kruip. En kyk maar self wat gebeur as jy die Engelse woord Dog agterstevoor skryf. Ja, dit laat mens nogal dink …

In die wêreld van Hollywood was Walt Disney ’n ware hondeliefhebber. Dink maar net aan hoe liefdevol hy vir Pluto behandel en die 101 Dalmations en Lady and the Tramp. Sy katte daarenteen is aaklige gediertes, soos byvoorbeeld die vieslike kat in Cinderella.

En dink maar net aan die Hollywood-films wat jou ’n warmte om die hart laat kry: Lassie come home, en Old Yeller en Marley and Me en die onlangse Hachiko – A dog’s Story. Was daar nog ooit ’n storie oor katte wat enige iemand op aarde laat huil het? Ek twyfel.

En luister net hoe mooi rym Ogden Nash oor ’n hond:

 

THE DOG

The truth I do not stretch or shove

When I state the dog is full of love.

I’ve also proved by actual test

A wet dog is the lovingest.

 

En natuurlik weet almal hoe goed ’n hond kan hoor. Ritsel maar net ’n lekkergoedpapiertjie, en kyk wat gebeur en hoor hoe mooi stel Liesel Mueller dit:

 

WHAT THE DOG PERHAPS HEARS

 

If an inaudible whistle
blown between our lips
can send him home to us,
then silence is perhaps
the sound of spiders breathing
and roots mining the earth;
it may be asparagus heaving,
headfirst, into the light
and the long brown sound
of cracked cups, when it happens.
We would like to ask the dog
if there is a continuous whir
because the child in the house
keeps growing, if the snake
really stretches full length
without a click and the sun
breaks through clouds without
a decibel of effort,
whether in autumn, when the trees
dry up their wells, there isn’t a shudder
too high for us to hear.

What is it like up there
above the shut-off level
of our simple ears?
For us there was no birth cry,
the newborn bird is suddenly here,
the egg broken, the nest alive,
and we heard nothing when the world changed.

 

En die reukvermoë van honde is natuurlik legendaries. Ek wonder egter soms of honde self kan ruik as hulle daardie aaklige winde los.

G.K Chesterton rym oor die hond se reuksintuig op sy eie pittige manier:

 

THE SONG OF QUOODLE

 

They haven’t got no noses,

The fallen sons of Eve;

Even the smell of roses

Is not what they supposes

But more than mind discloses

And more than men believe.

The brilliant smell of water.

The brave smell of a stone,

The smell of dew and thunder,

The old bones buried under,

Are things in which they blunder

And err, if left alone.

The wind from winter forests,

The smell of scentless flowers,

The breath of bride’s adorning,

The smell of snare and warning,

The smell of Sunday morning,

God gave to us for ours.

And Quoodle here discloses

All things that Quoodle can,

They haven’t got no noses,

And goodness only knowses

The Noselessness of Man.

 

Die volgende gedig van Yehuda Amichai klink vir my ’n bietjie Bybels wreedaardig amper soos Simson gevoel het toe Delila hom met ’n ander man verraai het :

 

A DOG AFTER LOVE

After you left me
I let a dog smell at
My chest and my belly.

It will fill its nose
And set out to find you.

I hope it will tear the
Testicles of your lover and bite off his penis
Or at least
Will bring me your stockings between his teeth.

 

Maar op ’n ligter noot en veel eenvoudiger en natuurlik met met ’n bietjie sentimentaliteit wat mens van hondeliefhebbers verwag (en wat maak dit saak?) is hierdie versie van Ogden Nash:

 

FOR A GOOD DOG

My little dog ten years ago
was arrogant and spry,
Her backbone was a bended bow
for arrows in her eye.
Her step was proud, her bark was loud,
her nose was in the sky,
But she was ten years younger then,
And so, by God, was I.

Small birds on stilts along the beach
rose up with piping cry.
And as they rose beyond her reach
I thought to see her fly.
If natural law refused her wings,
that law she would defy,
for she could do unheard-of things,
and so, at times, could I.

Ten years ago she split the air
to seize what she could spy;
Tonight she bumps against a chair,
betrayed by milky eye!
She seems to pant, Time up, time up!
My little dog must die,
And lie in dust with Hector’s pup;
So, presently, must I.

 

Winnie – ’n swart Staffie was ’n wonderlike deel was van my lewe van 1993 – 2008 en op 9 Julie 1995 is my inskrywing oor haar in die Rapport-tydskrif se Skuins voor Maandag-kolom gepubliseer

 

WINNIE

’n Naamgeëry is ’n ernstige saak, veral as jy reken dat jy dalk vir 70 of 80 jaar daarmee opgeskeep sit. T.S. Eliot het gesê: The naming of cats is a difficult matter, maar hy kon net sowel mense of honde bedoel het.

Ek het gehoor van ’n muiserige meisietjie wat Cleopatra geheet het. Haar ma het seker gedink haar baba is allerpragtig en toe kry sy dié naam, maar later het selfs Max Factor nie eintlik verskil aan haar uiterlike gemaak nie en miskien sou die naam Mara veel beter gepas het. Cleopatra daar gelaat, want dis oor Winnie wat ek begaan is en nie oor ’n onaansienlike meisiekind nie.

’n Andersoortige dame het in my lewe gekom: ’n pikswart Staffordshire-bulterriër, en soos dit soms liefderik oor hulle gepraat word: ’n Staffie en verlangs familie van Jock of the Bushveld.

Ek het haar op Kersfees 1993 aanskou: sy was ses weke oud en pikswart behalwe vir twee wit haartjies op die pens. En toe sy haar eerste glips op die sitkamermat los – en dit was beslis nie van die nat soort nie – weet ek Winnie the Pooh is haar naam. Maar met daardie donker lyfie sou hierdie naam selfs by ons nuwe bedeling kon inpas, en dit help om polities korrek te wees. En toe noem ek haar Winnie en tot vandag toe sal sy op geen ander naam op aarde reageer nie.

Ek het nog altyd gereken ek is ’n kat-mens totdat Winnie daardie eerste keer haar nat snoet onder my duvet ingedruk het en my byna ’n hartaanval laat kry het en toe ewe onskuldig met haar honde-oë in myne gekyk het. Toe is ek gevang soos al die ander.

Die glipsies het mettertyd verdwyn, maar die frustrasies het gebly. Hulle sê mos ’n mens se karakter word in jou eerste lewensjare gevorm en ’n hond s’n in die eerste paar maande. Ek ontdek toe Winnie het literêre aspirasies. Die eerste boek wat sy in haar knaagstadium opgevreet het, was die Nuwe Testament. Toe het my vriend, Peter, opgemerk: “Nou het sy die Blye Boodskap in haar.” Maar selfs die Bybel-gedeeltes wat sy verorber het, het geen verskil aan haar maniere gemaak nie. Die volgende boek wat in die slag gebly het, was Huisgenoot, Wenresepte 2. Die halfgevrete blaaie het die huis volgelê. Toe kry sy ’n Karel Schoeman-boek beet, maar ongelukkig moet ek vermeld dat sy niks verder as die voorblad gekom het nie, wat bewys dat sy nie veel smaak vir hoghere letterkunde het nie.

By boeke het dit nie gebly nie. Een aand het Winnie my grimering bygekom … (maar eers moet ek vinnig verduidelik, ek dra nié vroueklere óf Chanel-parfuum in my vrye tyd nie, want opera is my daaglikse brood). Toneelgrimering het die hele tapyt volgelê en is deeglik met vier hondepote ingetrap. Dit was rooi en swart en pers kolle die hele wêreld vol en die volgende oggend moes ek op my knieë rondkruip en met waspoeier die skade probeer red. Vandag lyk die tapyt so effens anders as tevore: sulke wit-wit kolle, want die waspoeier wat ek gebruik het, maak glo die witste wit.

Ook van ’n hond se gehoorsintuig weet ek nou veel meer. Maak ek die yskas oop, sit Winnie gereed en kyk grootoog na my. En nou het ek ’n yslike skuldgevoel ontwikkel en kry sy gereeld ’n happie. Ek kan seker 5kg ligter weeg, sy ook.

Waarom bederf mens jou kinders so? Winnie lê langs die bed en slaap en soms skrik ek in die middel van die nag wakker. En dis nie vreemde geluide nie, maar vreemde reuke wat my laat wakker word. Winnie los die allervreeslikste winde …

En vlooie? Gou het ek agtergekom hoe lief hulle vir jong hondjies is, en het dié gebytery ’n versie geïinspireer:

 

Vlooie maak brakke

soms senuweewrakke

met al die gehop en gehappery.

En as hulle stop met die hap en gehop,

dan sit net die hond met die krappery.

 

En net so lief soos ek vir Winnie geraak het, is daar natuurlik dermiljoene ander honde-eienaars met hul eie Wagters en Fifi’s en Lulu’s en ek onthou die honde van my kinderjare: Gus wat sommerso verdwyn het, en die wonderlike herinnering van Bruno wat altyd in die huis geslaap het. Daardie aand in 1964 het dit in Bloemfontein begin sneeu, so saggies dat ons dit skaars besef het. Dié oggend toe my ma die kombuisdeur oopmaak, was die hele wêreld spierwit. Bruno het hom boeglam geskrik en het ’n grote plas net daar op die kombuisvloer gelos en ’n uur daarna was al die honde van die buurt aan die blaf en rondkerjakker in ’n splinternuwe wêreld wat so half en half bekend gelyk het.

En dan is daar die storie van Bubulina, my vriend, Deon Knobel, se hond. Terwyl hy op Bethlehem kuier, is Bubulina skielik dood. Deon word uit Kaapstad opgebel: Bubu is dood. Wat moet ek met haar maak? En

Deon antwoord: Sit haar in die diepvries tot ek terugkom.Dit was nog altyd vir my ’n heel makabere storie. Bubu in die vrieskas saam met die I & J Bevrore Ertjies. Maar nou dat ek ’n Winnie van my eie het, kan ek dit verstaan. Deon wou maar net vir Bubu vars hou om haar self te begrawe. En Ann Walton, die kunstenares-skryfster, het vir my gesê sy wil self by wees as haar eie Staffie, Honeybun, wat nou al half-blind en doof is, deur ’n veearts na ’n hondehemel gehelp word. En eendag wil ek self vir Winnie in die agtertuin begrawe.

 Winnie is nou al meer as ’n jaar by my, ’n tyd van vele frustrasies, maar ook een wat my laat besef het dat die cliché dat ’n hond die mens se beste vriend is, tog die reine waarheid. is.

Philip de Vos. ‘n Hondelewe

Sunday, August 9th, 2009

 

 

 

‘N HONDELEWE

 

Gisteraand het ek gedroom Winnie is weer terug

Maar nou is dat al byna nege maande gelede dat ek en my vriend Peter vir ons geliefde swart Staffie in haar rooi kombersie toegevou het en in haar graffie neergelê het in die tuin waar twee van Nieu-Bethesda se sementmeerminne nou oor haar kan waghou.

In haar jong dae toe sy nog alles gekou het wat sy kon beetkry, het sy iets van die Afrikaanse letterkunde begin weet, maar nie eintlik te veel nie, want Karel Schoeman se Na die Geliefde Land het sy maar net so effens om die randjies gekou en net daar op die vloermat laat lê.

Digters in die verlede het wel hulle sê gesê oor honde. En die Amerikaner Ogden Nash was hier altyd op sy pittigste;

 

THE DOG
 
The truth I do not stretch or shove
When I state that the dog is full of love.
I’ve also found, by actual test,
A wet dog is the lovingest.

 

Van die min hondeversies wat ek ooit geskryf het, is hierdie een vir die heel kleintjies:

 

Almal wil ‘n hond hê,

‘n hond wat spring en rondê,

agterkant ‘n stert wat swaai

en voorkant net ‘n woef-lawaai.

 

Die volgende gedig van die vroeg-gestorwe Rupert Brooke het ‘n heerlike ligtheid tot daardie heel laaste reël.

THE LITTLE DOG’S DAY

All in the town were still asleep,
When the sun came up with a shout and a leap.
In the lonely streets unseen by man,
A little dog danced. And the day began.

All his life he’d been good, as far as he could,
And the poor little beast had done all that he should.
But this morning he swore, by Odin and Thor
And the Canine Valhalla—he’d stand it no more!

So his prayer he got granted—to do just what he wanted,
Prevented by none, for the space of one day.
“Jam incipiebo, sedere facebo,”
In dog-Latin he quoth, “Euge! sophos! hurray!”

He fought with the he-dogs, and winked at the she-dogs,
A thing that had never been heard of before.
“For the stigma of gluttony, I care not a button!” he
Cried, and ate all he could swallow—and more.

He took sinewy lumps from the shins of old frumps,
And mangled the errand-boys—when he could get ’em.
He shammed furious rabies, and bit all the babies,
And followed the cats up the trees, and then ate ’em!”

They thought ’twas the devil was holding a revel,
And sent for the parson to drive him away;
For the town never knew such a hullabaloo
As that little dog raised—till the end of that day.

When the blood-red sun had gone burning down,
And the lights were lit in the little town,
Outside, in the gloom of the twilight grey,
The little dog died when he’d had his day.

 

Maar geen ander digter het ‘n hond se laaste jare vir my met meer groter deernis as ons eie Lucas Malan in sy bundel Vermaning geskryf nie: 

 
UITVAART
 
In die pylvak van haar kort dierlewe

kry sy tydelik hier onderdak. Sokkies,

bejaarde miniatuur van die Maltese slag;

stram van been en geneig tot ‘n skewe

gang, maar nog alte fluks by die bak

Kosmeties versorg met twee sierade

wat in klossies van haar ore af hang

is sy ‘n lieflike troetelding. Maar nou,

op die laaste trajek, lyk sy traag

om dit saans na die mandjie te waag.

Daar maak sy al die naggeluide

van die vermoeides, hulle wat weet

dat die einde kom. Orgaanversaking

bring die laaste ure aan. En so verdof

haar oë soos ‘n wintermaan.

Met die melk van bejaring óm die pupil,

pleit sy met hygende asem: Help my.

Kry dit verby! Asof sy haar skaam

oor iets wat tot verleentheid kan lei.

Verlossing tree in. Die pelsie verstil.

 

Vir dié wat dit dalk wil lees, is daar op die internet ‘n skets wat ek oor Winnie geskryf het.

 

 

 

 

 

 

 

Philip de Vos. miere is diere

Friday, August 7th, 2009
Die ander dag was ek en ‘n vriend in ‘n diep filosofiese gesprek gewikkel oor my besondere liefde vir miere. En dit was toe dat hy vir my toevoeg: “O, jy is definitief ‘n Formikofiloog.” Ek was my geleerde vriend so dankbaar, want ek het uiteindelik presies geweet waar ek inpas, en dit was ook definitief ‘n handige woord om by my alreeds formidabele woordeskat te voeg.

 

Ek was nog maar altyd sensitief. Ja, van kleintyd tot vandag toe en dit is ook seker die rede waarom ek so lief is vir miere en spinnekoppe en ander gediertes.

Nou dink ek sommer 60 jaar terug (Ja, hulle sê mos met ‘n mens se ouer word, word jou verlede al hoe helderder en jou hede al hoe duisterder en kort daarna volg seniliteit).

Ewenwel, daar in Cricketstraat in Bloemfontein het ek buite in die wintersonnetjie gesit met ‘n oop kondensmelkblikkie waarin 378 miere geval en rondgespartel het.

Daar het ek met ‘n teelepel vir ure lank gesit en miere uithaal; dan met water afgespoel en eenkant neergesit om droog te word. Dat daar darem ‘n paar lewend daar uitgekom het, (ongelukkig minus ‘n paar ledemate) was slegs aan my goeie hart te danke.

In my hele lewe het ek nog nooit ‘n mier doodgetrap nie behalwe in een van my vroeë versies. En ek is vandag nog spyt dat ek dit geskryf het en daardeur jongmense miskien tot dieremishandeling aangepor het:

 

Gomverdorie

poetoepap.

‘n Mier

het op

my toon

kom trap.

Toe slaat

ek hom

‘n pappery

oor sy toon-kom-trappery.

 

Ek het die volgende gedig op die internet opgespoor geskryf deur iemand met slegs die skuilnaam Moods. En anders as my lawwigheid is daar tog iets in hierdie paar woorde wat my effens weemoedig laat voel:

 

I find it so
satisfactory
to Step
on ant hills

to Step
and crush tiny
fortresses

to Step
and destroy
entire Kingdoms
and all
flee from me

having Power
sparing no one

playing God

 

Maar dan is daar natuurlik die teenpool in die bekende Ogden Nash se pittighede:

 

THE ANT

The ant has made himself illustrious

Through constant industry industrious.

So what?

Would you be calm and placid

If you were full of formic acid?

 

As ‘n goed-opgevoede mens wat selfs in my jeug twee Bybelkennis-eksamens geskryf het, was koning Salomo se wyshede my insprirasie vir die volgende juweeltjie:

 

Miertjies is diertjies

met weinig plesiertjies

en kry wel gewis nie

‘n oomblikkie rus nie.

Hul werk glo vir weke

by wyse van Spreuke.

En dan – ja sowaar

is hul lewetjies klaar.

 

En dan my baie sad limerick oor iemand se verhouding met ‘n mier:

 

Die eensame Rut Olivier

Was innig verlief op ‘n mier,

     Maar toe het tant Rut

    Op die gogga gaan sit

En geween vir ‘n hele kwartier.

 

Na my onlangse filosofiese gesprek met my geleerde vriend wou ek presies weet wat die internet te sê het oor ons Formikofiloë. En dis wat ek gekry het:

 

Phormicophilia –  the love of ants. This includes having insects walk over your body as a way to turn you on. The best way to practise phormicophilia (if you are male) is to take a pot of honey to the woods, undress, lie down and smear your willy in honey. Then you wait.

  

En na ek hierdie ontstellende woorde gelees het, wil ek dit asseblief baie duidelik stel:

Ek is DEFINITIEF NIE ‘n Formikofiloog nie!