Posts Tagged ‘Maastricht International Poetry Nights’

Louis Esterhuizen. Hans Tentije wen die Hans Berghuisstok-poësieprys vir 2012

Monday, October 22nd, 2012

 

Hans Tentije (foto) is ‘n merkwaardige digter oor wie se vertalings van e.e. cummings se gedigte al vantevore berig het. So ook van die Maastricht International Nights wat hierdie week plaasvind en waartydens Charl-Pierre Naudé as amptelike gasdigter sal optree.

Tydens dié besonderse fees, waarvan Hans van den Waarsenburg die organiseerder is, word die wenner van die Hans Berghuisstok voor Poëzie bekend gemaak en volgens die mediaverklaring wat ons van Van den Waarsenburg ontvang het, word dié prys vanjaar aan Hans Tentije toegeken. Vorige wenners van dié gesogte prys is onder andere die Sjinese digter Duoduo (2002), die Frieslande digter Tsjêbbe Hettinga (2004), die Israeliese digter Ronny Someck (2006), die Suid-Afrikaanse digter Breyten Breytenbach (2008) en die Nederlandse digter Menno Wigman (2010).

Die prys sal Saterdagaand, 27 Oktober aan Tentije oorhandig word deur Menno Wigman. Die lofrede word gelewer deur Cyrille Offermans.

Die Hans Berghuisstok vir poësieHans van den Waarsenburg skryf soos volg oor die Hans Berghuisstok-poësieprys: “Dit is een literaire prijs van de gemeente Maastricht en The Maastricht International Poetry Nights. De prijs is genoemd naar de dichter Hans Berghuis, wiens wandelstok na zijn dood in 1994 werd geschonken aan mij. Berghuis’ wandelstok wordt tijdens The Maastricht International Poetry Nights om de twee jaar  doorgegeven als symbool van de originaliteit en de kracht van poëzie. Aan deze prijs is bovendien een geldbedrag verbonden van € 4,000.”

Ter verdere toeligting: Hans Tentije (Beverwijk, 1944) het tot dusver al 14 digbundels gepubliseer, met Alles is er (1975) as debuut. Onlangse publikasies is In de tussentijd (2008) wat ook foto’s bevat deur Peter Bes, Als het ware (2010) en die gesamentlike bundel  In omgekeerde richting (2011) wat hy saam met Jan Bernlef geskryf het. Tentije se werk is al vantevore bekroon met die Van der Hoogt-prys, die Herman Gorter-prys en die Guido Gezelleprys.

 Vir jou leesplesier volg Cyrille Offermans se lofrede hieronder. En glo my, indien jy jou eerskomende Saterdag in die omstreke van Maastricht bevind, moet jy jou na die teater La Bonbonnière, agter die Comedie 1, haas. (Dis glo naby die OL Vrouweplein geleë.) Toegangsgeld word agterna betaal en jy besluit self hoeveel jy bereid is om as toegang te betaal; gebaseer op wat dié ervaring vir jou werd was … (En ek grap nie; dis hoe dit gedoen word waar dit wérklik saak maak.)

Wat ‘n feestelikheid! Dié partytjie gaan gróót wees.

Soos beloof, die lofrede ten gunste van Hans Tentije, een van Nederland se gewildste digters. Uiteraard met dank aan Hans van den Waarsenburg vir die insending daarvan.

Hier is een dichter aan het woord die geen behoefte meer heeft aan artistiekerige kunstjes of puberaal vuurwerk, maar iemand die heeft geleerd zich volledig over te geven aan – en dus ook volledig te vertrouwen op zijn zintuigen. En die zintuigen zijn altijd denkende of in elk geval talige zintuigen, zintuigen op zoek naar deugdelijke zinnen die zijn waarnemingen ook voor anderen toegankelijk maken.

De dwingende kracht van deze poëzie schuilt in zijn superieure, op het eerste gezicht soms bijna prozaïsche volzinnen. Ze zijn lang en van een grote elegantie, ze lopen in een doorgaans rustig ritme, zich vertakkend over vele versregels naar een onvoorspelbare bestemming. De vele bijzinnen en tussenzinnen, de omkeringen en opsommingen dwingen tot een vertraagde lectuur.

Soms komen die zinnen even tot rust in een gedachtestreep, maar dan worden ze weer voortgestuwd, over de gedachtestreep heen, door nauwgezette, gefaseerde waarnemingen, want deze poëzie is zintuiglijk als geen andere. Er moet lang geschaafd zijn aan die zinnen, uitsluitend met het oog op een grotere zintuiglijke rijkdom en een van alle bedompte studeerkamerlucht bevrijdde, opnieuw natuurlijke, lange, vitale adem – alsof er voortdurend een frisse zeewind door de regels waait.

Hans Tentije beschikt over een groot gevoel voor suspense. In een schijnbaar neutrale beschrijving van een alledaagse plek weet hij een onbestemd gevoel voor drama op te roepen, een sfeer van dreiging of melancholie. Niet zelden is er het vermoeden van oorlog of andersoortig geweld, maar het blijft bij een aanduiding, een beeld dat in een oogopslag gezien kan worden en dan weer even plots verdwenen is.

 

***

 

Louis Esterhuizen. ‘n Groot eer vir Charl-Pierre Naudé

Wednesday, September 26th, 2012

Gewis is dit altyd ‘n voorreg om te kan berig oor plaaslike digters wat internasionaal presteer. En so is dit vanoggend met die nuus dat Charl-Pierre Naudé (foto) as eregas genooi is na die tweejaarlikse Maastricht International Poetry Nights (MIPN) wat vanjaar van 25 tot 27 Oktober in Maastricht aangebied word; ‘n fees wat reeds met reuse in die wêreldpoësie as eregaste kan spog; waaronder Seamus Heaney (1998) en Les Murray (2000). Breyten Breytenbach was eweneens in 2010 een van die deelnemende digters.

Op MIPN se amptelike webblad kon ek die volgende oor dié fees se ontstaansgeskiedenis vind : “Het idee om in Maastricht een internationale poëziemanifestatie te organiseren, waarbinnen plaats moest zijn voor dichters uit Nederland (inclusief dichters uit de stad Maastricht en de provincie Limburg), de omringende buurlanden en de rest van de wereld, sluimerde sinds 1989. In dat jaar werd het 53ste Wereldcongres van PEN International in Maastricht gehouden en ter gelegenheid daarvan werden er twee groots opgezette Poetry Nights gerealiseerd, die veel publieke belangstelling trokken. Ook bij Poetry International uit Rotterdam leefde de gedachte om met Poetry on the Road naar Maastricht te komen.”

Inderdaad is hierdie ‘n besonderse erkenning van een van Afrikaans se vernaamste digters om as die amptelike feesdigter op te tree tydens ‘n fees met uiters indrukwekkende deelnemers. Onder die internasionale digters wat tydens vanjaar se fees die verhoog met Naudé gaan deel, is daar onder andere: Chirikure Chirikure (Gutu, Zimbabwe, 1962), Jacques Darras (Picardië, Frankrijk), Igor Isakovski (Skopje, Macedonië, 1970), Katica Kulavkova (Macedonië, 1951), Aurélia Lassaque (1983), Franco Loi (Genua, Italië, 1930), Jarosław Mikołajewski (1960 Polen), Amir Or (Tel Aviv, Israël, 1956) en Arne Rautenberg (1967, Kiel, Duitsland). Onder die uitgebreide verteenwoordiging Nederlandse en Vlaamse digters is daar onder andere bekendes soos Erik Menkveld, Erik Lindner, Delphine Lecomte, Thomas Möhlmann, Hans Tentije, Anne Vegter en Menno Wigman.   

Op navraag het Charl-Pierre Naudé die volgende oor sy deelname te sê gehad: “Die uitnodiging geskied waarskynlik op grond van onlangser, ongebundelde Afrikaanse verse waarvan sommige die geluk gehad het om in vertaling in enkele Nederlandse tydskrifte gepubliseer te word. Een van die organiseerders, Hans van de Waarsenburg, ‘n bekende Nederlandse digter, was ook toevallig vroeër vanjaar saam met my op ‘n poësiekaravaan in Indonesië waarop Chirikure en Rautenberg ook was.”

Vir jou leesplesier volg een van dié verse, wat ook op MIPN se webblad gelees kan word, hieronder in sowel die Afrikaanse as Nederlandse weergawe daarvan. (Oorspronklik het hierdie vers in 2009 in die September-uitgawe van Stilet verskyn.)

***

Oggend en aand met duiwe

 

Die lug is vol apriori-duiwe.

Oral waar hul is, wás hulle.

Soos ‘n droom wat spartel is die dag

met een hand gepluk uit die flikkerende

stroom –

dan verdof hy.

 

Die huise teen die rantjie staan skraal geëts

in die vroeë lig soos tekenplanne.

En die lug is vol apriori-duiwe

vandag, of miskien was dit gister.

 

Die nag, weer,

word bewoon deur post factum-uile.

Hulle fladder op en verf

met hul bromiedkwaste

die teenwoordige tyd bruin –

die heterdaad word roes.

 

Onthou jy die leë huis met die voetstappe?

“Mense van vervloë tyd …”

“Miskien net ons s’n.”

 

Deur die stroke van die blindings

skuif motvlerkoë oor jou lyf

in akkoorde;

onder somersproei bot die polkadot

in die bikini-boorde.

 

Vet soos nuwe konfytbottels

staan die dimensies op ‘n ry.

Die helder vlakke stig kore

in die heuningkoeke

teen die steiltes,

 

die as stort in matesis.

 

Die lug word grys met a-priori duiwe.

En alle tyd skyn deur,

soos ‘n fiets teen die lig.

 

© Charl-Pierre Naudé

 

***

 

Ochtend en avond met duiven

 

De lucht zit vol met a priori-duiven.
Ze zijn overal en nergens.
Als een spartelende droom is de dag
met een hand geplukt uit de blikkerende
stroom –
dan verdoft hij.

De huizen tegen de bergkam staan iel geëtst
in het vroege licht, als bouwtekeningen.
En de lucht zit vol met a priori-duiven.
Vandaag, misschien was het gisteren.

De nacht wordt bewoond door post factum-uilen.
Ze fladderen op en verven
met hun bromidekwasten
de tegenwoordige tijd bruin –
alle heterdaad wordt roest.

Herinner je je het lege huis met de voetstappen?
‘Mensen uit vervlogen dagen…’
‘Misschien waren het gewoon de onze.’

Door de strepen van de lamellen
klimmen motvleugelogen over je lijf
in akkoorden;
onder zomers sproeisysteem bot de polkadot
tot bikiniboomgaard.

Als nieuwe jampotten zo vol
staan de dimensies op een rij.
De heldere vlakken richten koren op
in de honingcellen
tegen de hellingen;

de as stort zich in mathesis.

De lucht wordt grijs met a priori-duiven.
En alle tijd is doorschijnend,
als een fiets tegen het licht.

(vertaald uit het Afrikaans door Robert Dorsman)

 

 

  •