Posts Tagged ‘Osip Mandelstam vertaling in Afrikaans’

Osip Mandelstam. Vertaling in Afrikaans.

Sunday, June 20th, 2021

 

Osip Mandelstam. Vertaling uit Engels in Afrikaans. Vert. deur Helize van Vuuren

 

66

 

Ín in die vesting, ín in die leeukuil val ek,

om dieper en dieper en dieper te sink,

bewend onder die klank van die stortvloed –

sterker as ‘n leeu – magtiger as die Pentateug.

 

Nader en nader kom jou oproep –

na die stam se gebooie; na dié wat voorgegaan het –

in die diepte van see-pêrels,

in die nederige mandjies van Tahitiane…

 

Kontinent van géselende lied,

in die dieptes van jou ryk stem kom nader!

Die soet-wrede gesig van ryk dogters

nie jou oumagrootjie se pinkie werd.

 

My tyd is nog nie verby,

ek begelei die universele vreugde,

soos ‘n orrel in ondertone,

‘n singende vrou bly volg.

 

February 12, 1937.

 

Osip Mandelstam(1891-1938) –Tweede notaboek uit Vorónezh Notebooks  (1936-1937), 2016-vertaling Andrew Davies [ÓAfrikaanse vertaling Helize van Vuuren, 10 Mei 2021]

 

*

 

66

 

Into the fastness, into the lion’s pit I pitched,

Sinking deeper and deeper and deeper,

Trembling beneath the sound of the downpour –

Stronger than a lion – than the Pentateuch more powerful.

 

As nearer and nearer came your call –

To the tribe’s commandments, to those who came before –

In the deep of ocean pearls,

In the meek baskets of Tahitians…

 

Continent of castigating song,

In the depths of that rich voice come nearer!

The sweet-savage face of wealthy daughters

Not worth your great-grandma’s little finger.

 

My time is still not ending,

And I accompany the universal joy,

As an organ, in an undertone,

Follows a woman singing.

 

February 12, 1937.

 

Osip Mandelstam(1891-1938) –Tweede notaboek uit Vorónezh Notebooks  (1936-1937), 2016-vertaling Andrew Davies

_____________________________

 

Nota:

Die laaste drie reëls som sy lewe en werk op (Nadezhda Mandelstam in Hope against Hope, 1970:242). Die digter het geluister na Marian Sanderson, ‘n swart Amerikaanse contralto wat “spirituals” gesing het, dikwels oor Ou Testamentiese temas, en Bach, begelei deur die orrel (R & E McKane – The Moscow & Voronezh Notebooks. Osip Mandelstam. Poems 1930-1937, 2003:204). Tweede arrestasie in Mei 1938. Sterf op 27 Desember in Vladivlostok-kamp, op pad na vyf jaar harde arbeid in Siberië.

 

Osip Mandelstam. Vertaling in Afrikaans

Monday, May 24th, 2021

 

Osip Mandelstam. Vertaling van Engels in Afrikaans. Vert. deur Waldemar Gouws

 

Batyushkov

Soos ‘n flaneur met ‘n towerkierie,

woon die sagte Batyushkov by my plek –

stap af in Zamostie lanings,

snuiwe aan ‘n roos, besing die lof van Zafna.

 

Sonder om in die minste te glo dat iets ons

van mekaar kon skei, het ek vir hom gebuig:

ek skud sy helder gehandskoende koue hand

in ‘n jaloerse verrukking.

 

Hy het vir my geglimlag. “Dankie,” het ek gesê,

so skaam ek kon nie die woorde uitkry nie:

niemand beheers sulke klankkurwes nie,

nog nooit was daar so ‘n taal van golwe nie.

 

Met indirekte woorde het hy ons die rykdom

en folterings laat voel wat ons met mekaar deel –

die gonsing van verse-maak, broederskap se klok

en die harmonieë van lopende trane.

 

En die een wat oor Tasso treur het my geantwoord:

“Ek is nog nie gewoond aan lofspraak nie;

ek het net per toeval my tong verkoel

met die druiwe-vleis van die poësie.”

 

Goed so, lig jou wenkbroue van verbasing,

stadsbewoner en stadsbewoner se vriend –

soos bloedmonsters, van glas tot glas

hou aan om jou ewige drome te skink.

 

18 Junie 1932

 

***

 

Batyushkov

Osip Mandelstam

 

Like a flaneur with a magic cane,

tender Batyushkov lives at my place –

wanders down Zamostie lanes,

sniffs a rose, sings Zafna’s praise.

 

Not for a moment believing that we

could be separated, I bowed to him:

I shake his brightly gloved cold hand

in an envious delirium.

 

He smiled at me. “Thank you,” I said,

so shy I could not find the words:

no one commands such curves of sound,

never was there such speech of waves.

 

With oblique words he made us feel

the wealth and torments that we share –

the buzz of verse-making, brotherhood’s bell

and the harmonies of pouring tears.

 

And the mourner of Tasso answered me:

“I am not yet used to eulogy;

I only cooled my tongue by chance

on the grape-flesh of poetry.”

 

All right, raise your eyebrows in surprise,

city dweller and city dweller’s friend –

like blood samples, from glass to glass

keep pouring your eternal dreams.

 

June 18, 1932

 

Uit: The New York Review of Books,  8  Mei 2014. Vertaal uit Russies in Engels deur Peter France.

Konstantin Batyushkov (1787-1855) is ‘n belangrike figuur in die ontwikkeling van die Russiese digkuns. Hy het jare lank aan ‘n ongeneeslike geestessiekte gely. In die vyfde strofe van bostaande gedig verwys Mandelstam na die sestiende eeuse Italiaanse digter Torquato Tasso (1544-1595) wie se werk wyd en syd gelees is tot vroeg in die twintigste eeu. Sy Gerusalemme Liberato het komponiste en digters aangespoor om hom te vereer. So het Goethe, Spencer, Milton en Byron oor hom geskryf. Ook het Monteverdi, Scarlatti, Vivaldi, Händel, Liszt en Donizetti van hul werk aan hom gewy.

Soos Batyushkov het Tasso aan ‘n geestesongesteldheid gely. Enkele dae voordat Tasso deur Pous Clemens VIII op die Kapitolynse heuwel tot koning van die digters gekroon sou word, het sy hart gaan staan.       

    

https://en.wikipedia.org/wiki/Torquato_Tasso

 

 

Eugène Delacroix: Tasso in die Hospitaal van die H. Anna se gestig in Ferrara

 

Osip Mandelstam. Vertaling in Afrikaans

Friday, January 29th, 2021

 

Osip Mandelstam (1891-1938). (Photo by Fine Art Images/Heritage Images/Getty Images)

 

 

Osip Mandelstam. Vertaling van Engels in Afrikaans. Vert. deur Waldemar Gouws

 

Die ekstra lengte van Paganini se vingers

 

Die ekstra lengte van Paganini se vingers

Sou enige troepie Sigeuners laat opskop

In ‘n vinnige Tsjeggiese dans, ‘n Hongaarse czardas,

Of laat pluk het aan ‘n polonys.

 

Maar jy, meisie, ydel en astrant,

Wie se klank swel soos die Jenisei,

Beur my op met jou aanslag, jou Poolse poppie,

En daardie bultjie krulle op jou kop

Sou ‘n sieraad wees vir Marina Mnishek se gelaat.

Klein Juffer Musikant, jou strykstok wip sy stert.

 

Gee my ‘n opstopper met ‘n Chopin met goudbruin hare,

Met ‘n nugtere Brahms – Nee! Wag!

Slaat my met Parys, so woes lewendig,

Met ‘n karnaval van meelblomstof en sweet

Of die driftige gebruis van ‘n jong Wene

 

Wat rinkink in ‘n dirigent se swaelstert,

Op ‘n Donou met vuurwerk en spronge

En ‘n wals wat speel van doodkis af tot by die wiegie,

‘n Wene stralend, soos dronkheid.

 

Dus, speel totdat jou hart ontplof,

Speel, ‘n kat se kop skree in jou keel!

Daar was drie duiwels, die vierde is jy,

Die laaste, wonderbaarlik en vol in die blom!

 

5 April-Junie 1935

 

***

 

The extra length of Paganini’s fingers

Osip Mandelstam

 

The extra length of Paganini’s fingers

Would make any troop of Gypsies shake a leg

In a quick Czech dance, a Hungarian czardas,

Or picking out a polonaise.

 

But you, kid, vain and brazen,

Whose sound swells like the Yenisei,

Console me with your touch, you Polish cutie,

And that mound of curls on your head

Would grace the brow of Marina Mnishek.

Little Miss Musician, your bow is putting on airs.

 

Knock me out with a Chopin with chestnut hair,

With a sober Brahms – No! Wait!

Hit me with Paris, savagely alive,

With a carnival of flour dust and sweat

Or the heady froth of a young Vienna

 

That frisks, in a conductor’s coat and tails,

On a Danube with fireworks and leaps

And a waltz that plays from coffin to the cradle,

A Vienna radiant, like drunkenness.

 

So play until your heart explodes,

Play, a cat’s head yowling in your throat!

There were three devils, the fourth is you,

The last, marvellous and in full bloom!

 

                                                 April 5-June 1935

 

Uit: Mandelstam, Osip. 2016. Voronezh Notebooks. Translated from the Russian and with an introduction by Andrew Davis. New York: New York Review Books (p.20).

 

Geskryf tydens die digter se ballingskap in die stad Voronezh (omtrent 450 km ten suide van Moskou) nadat hy in Nov. 1933 ‘n anti-Stalin gedig geskryf het. Hy is toegelaat om aan die stad se filharmoniese bedrywighede deel te neem. In 1937 is hy na Siberië verban,en het die daaropvolgende jaar gesterf.

 

Die Jenisei is ‘n rivier wat deur Sentraal-Siberië loop na die Arktiese See. Dit is, volumegewys, Rusland se grootste rivier. Marina Mnishek, of Mnizech, (1588-1614) ‘n Poolse prinses, polities uiters ambisieus, wat Tsarina van Rusland geword het gedurende die Tyd van Moeilikheid. In Russiese folklore bekend as Marinka die Heks. Sy figureer ook in die werk van Pushkin en Mussorgski.  

 

Osip Mandelstam. Vertaling in Afrikaans

Sunday, December 27th, 2020

 

Versindaba kompetisie vir vertaalde gedigte (53)

 

Osip Mandelstam. “Ek soek hul nie”, Tristia 1922. In Afrikaans vertaal via Paul Celan se Duitse vertaling uit die Russies. Vert. deur Helize van Vuuren.

 

“Ek soek hul nie” uit Osip Mandelstam,Tristia 1922

 

Ek soek hul nie, Kassandra, omdat die sekondes bloei:

jou oog, ek soek dit nie, ek soek nie na jou mond.

Maar in Desember, nou – o feestelike nagwaak –:

kwel ons die herinnering …

 

1917

 

***

 

Wenn hohe Häuser Schiffe sind, ein ganzes Nest –

So flieg, du Sieg mit abgeschnittenen Händen,

Hyperboreerland der Pest!

Auf einem Platz mit Panzerwagen, Reitern –

Ein Mensch, ich seh ihn, da: er hetzt

Die Wölfe fort mit lodernd hellen Scheiten:

 

1917

(Mandelstam, Osip. 1922. In: Tristia. Vertaler Paul Celan uit die Russies van Osip Mandelstam.)

 

Bron:

Celan, Paul. Gesammelte Werke 5. Übertragungen II. Zwiesprachig. Frankfurt: Suhrkamp.