Posts Tagged ‘Simon Vinkenoog’

Heruitgee van klassieke inheemse tekste

Monday, July 20th, 2009

 

Nasionale Biblioteek - 'n Kunstenaarsvoorstelling

Nasionale Biblioteek -

Na my Nuuswekker verlede Vrydag, waarin ek berig het van die enorme bedrag geld wat bewillig is vir die bevordering van Nederlandse letterkunde in Brittanje, het ek vinnig deur ons eie regering se webblaaie gesnuffel om te kyk of ek enige aanduiding van soortgelyke projekte kan vind; ek meen, ons het dan kulturele samewerkingsooreenkomste met bykans elke land waar ’n boek vasgehou kan word … Nietemin, groot was my vreugde toe ek inderdaad ’n uitmuntende projek kon raaklees: die Departement vir Kuns en Kultuur het naamlik in Februarie vanjaar opdrag aan die Nasionale Biblioteekdienste gegee om bepaalde klassieke inheemse literêre werke te herdruk. Minister Pallo Jordan, wat die “Reprint of South African Literary Classics Project” op 19 Februarie afgekondig het, het die volgende te sê gehad: “(This) campaign wishes to promote reading and writing in indigenous languages, and thereby to help promote literacy. It is our fervent hope that (the project’s) impact will be to inspire emergent writers and even those who might have given up owing to the discouraging environment of the past, to come forward with their works.” Blykbaar is daar reeds 27 titels herdruk, waaronder werke van Samuel Mqhayi, Sibusiso Nyembezi, ML Bopape, SP Lekaba and TN Maumela. Die volledige berig kan hier gelees word. (Terloops, die foto hiernaas is ’n kunstenaar se voorstelling van die nuwe Nasionale Biblioteek wat in die vooruitsig is.) Maar, ter wille van interessantheid, nog ’n aanhaling uit minister Jordan se toespraak: “If no one else wishes to preserve these works, we as South Africans have a responsibility to our nation and humanity to ensure that they survive into the future.” En natuurlik geld dieselfde argument ook ten opsigte van die Afrikaanse letterkunde, en veral die digkuns: Indien óns nie daadwerklik tot die behoud en bevordering daarvan meewerk nie, sal niemand anders dit doen nie; die wanbalans is gewoon té groot.

Ten slotte – Dit was Saterdag Simon Vinkenoog se begrafnis in Amsterdam. Getrou aan sy rol as Dichter des Vaderlands het Ramsey Nasr ‘n gedig ter ere van die ontslape digter geskryf. Dié gedig kan hier op De Standaard se webblad gelees word. Vir ‘n meer omvattende verslag kan jy De Papieren Man se berig hier lees. Terloops, in ‘n vorige Nuuswekker het ek genoem dat Peter Holvoet-Hanssen inderhaas vir Vinkenoog op die Felix Poetry Festival se program moes vervang nadat laasgenoemde gehospitaliseer is vir ‘n been-amputasie. Peter was vriendelik genoeg om vir ons die teks van sy Pleidooi vir die poësie vir plasing op die webblad te stuur. Moenie dat dié entoesiastiese en inspirerende praatjie jou verbygaan nie … Pure leesplesier, soos ‘n mens inderdaad van hierdie “seerower des lettere” kan verwag. Die berig is hier geplaas. En lees sommer ook sy vermaaklike brief wat in die Brieweboks geplaas is.
’n Vreugdevolle week word jou toegewens en balanseer tog die dinge uit.

Mooi bly.

LE

Simon Vinkenoog Sondag oorlede

Monday, July 13th, 2009
Simon Vinkenoog

Simon Vinkenoog (1928-2009)

Hartseer nuus vanoggend is dat Simon Vinkenoog vroeg Sondagoggend oorlede is. Op 22 Junie het Nuuswekker nog hier berig dat Vinkenoog aan die Felix Poësiefees te Antwerpen moes onttrek vanweë die feit dat hy gehospitaliseer moes word vir ‘n dringende been-amputasie. Verlede Vrydag is hy in Amsterdam weer na die hospitaal gehaas weens bloeding op die brein. Volgens die dokters was die enigste breinfunksies wat op daardie stadim nog bestaan het, dié van asemhaling en hartslag. Hulle het Edith Ringnalda, Vinkenoog se eggenoot, meegedeel dat daar géén kans bestaan vir Vinkenoog om van die bloeding en die gepaargaande koma te herstel nie. Die asemhalingsmasjiene is toe afgeskakel. Volgens Ringnalda het hy in die teenwoordigeid van vriende en familie “een goed uiteinde beleefd”. Vinkenoog, wat op 18 Julie sy een-en-tagtigste verjaarsdag sou vier, sal nou op dié dag in die St. Barbara-begraafplaas in Amsterdam begrawe word. (Die volledige berig oor sy hospitalisering kan hier gelees word en die berig oor sy dood hier.)

Simon Vinkenoog, wat by verskeie geleenthede op besoek was in Suid-Afrika, sal deur almal wat die voorreg gehad het om hom te ontmoet – myself inkluis – onthou word as ‘n sagsprekende, empatiese mens. Gewis is die wêreld van die digkuns véél armer vanweë sy afsterwe.

Hieronder, as toegif vanoggend, ‘n ietwat ongewone vers uit sy oeuvre.

Mag jy droog bly in hierdie tye en jou verstand helder.

Geniet die week!

LE

 

DICHTER ONDERWEG

Herneem, o woord, uw hoge vlucht
de tijd wacht al een eeuwigheid.
Auto’s roesten, stormen razen
en de huiselijke haard wordt bedreigd.

Hoor toe, o klank, onder uw voeten
het ritme van wielen op de rails,
met in uw geheugen de eigen stappen
op duizenden kilometers aardoppervlak.

O kom, geduld, laat uw ogen genieten
van het landschap dat zich uitspreidt
tussen stations en oases; enkele reis
hemel-op-aarde mensenrijk.

Behoud, o woord, uw kracht
als het water om uw voeten wast –
het werk is aan de werkelijkheid,
het leven neemt zichzelf ter harte.

(voor Guillaume van der Graft)

 

© Simon Vinkenoog, 2000
Uit: De ware Adam – gedichten rond de eeuwwisseling, Passage, Groningen, 2000

Simon Vinkenoog onttrek aan fees

Monday, June 22nd, 2009

 

Simon Vinkenoog
Simon Vinkenoog

Hierdie naweek het die jaarlikse Felix Poetry Festival in Antwerp ten einde geloop. Simon Vinkenoog (81), wat veronderstel was om die hoofrede te lewer, kon egter nie deelneem nie, aangesien hy hom tans in die hospitaal bevind na ’n onderbeen-amputasie enkele dae vantevore. Volgens sy vrou se inskrywing op sy webblad gaan dit onder omstandighede goed met hom. Ons korrespondent in Antwerp berig dat Peter Holvoet-Hanssen toe die hoofrede moes lewer en dat hy hom uitstekend van sy taak gekwyt het. Hy het die aanwesiges blykbaar in vervoering gehad met sy Pleidooi voor de poezie waarin hy ’n ernstige beroep gedoen het op groter betrokkenheid by die digkuns en die uitdagings wat dit in die gesig staar. Nuuswekker is bly om te kan berig dat onderhandelings reeds met Peter begin is om dié toespraak ook op die Versindaba-webblad geplaas te kry. (Lees gerus weer die Nuuswekker van 8 Mei 2009 waarin daar oor Holvoet-Hanssen berig is.) Dan wil dit voorkom asof Gert Vlok Nel besig is om soos ’n siedende veldbrand deur die noorde te trek: nie net was hy verlede week by Poetry International se fees in Rotterdam betrokke nie, maar ook Raakruimtes se huldiging van Breyten Breytenbach in Hengelo, sowel as hierdie fees in Antwerp. (Lees gerus De Papieren Man se oorskouende berig oor die Felix Poetry Festival en meegaande program hier.)

 
Nog opwindende nuus is dat Luuk Gruwez pas in Suid-Afrika aangeland het. Hy gaan naamlik deel vorm van die program ter viering van die Akademie vir Wetenskap en Kuns se eeufeesviering in Bloemfontein. Welkom in die ander halfrond, Luuk! En onthou, jou gasheer se wyne is óú wyne. Geniet jou kuier. Terselfdertyd is ons bly om Carina Stander terug te verwelkom na háár oorsese reis; en geoordeel aan haar nuwe blog-inskrywing, is sy vars en vrolik en lús om die dinge weer raak te vat.

 

As ’n kopknik na Simon Vinkenoog, ongetwyfeld een van die gróót geeste in wêreldliteratuur, plaas ons vanoggend ’n toepaslike vers van hom hieronder. En onthou: wees onverbiddelik hierdie week. Die poësie is immers ’n ding wat verdien om gelééf te word! 

 

Mooi bly.

LE

 

Ware poëzie is een energie-overdracht uit de hoorn des overvloeds,
een daad van bevestiging, een teken van overlevingskunst.
Geen hobby, maar een passie. Geen luxe, maar noodzaak.
Levende adem, waaiende. geest, bewogen ziel.
Poëzie dient onverbiddeiljk te zijn, of niet.

 

(c) Simon Vinkenoog 

 

 

 

 

 

  •