Josef
Wassit nou te veel gevra
om te die vrou wat jy het,
ennie kjind wat sy in ha dra,
te hou, Josef, klong yt Nasaret?
Toe jy stilletjies beslyt
om hierielike vrou te los,
het jy altemit begryp
wat hóm dood kan kos?
En toe ‘n ingel aan jou veskyn
en sê Maria moet by jou bly,
het jy toe gedink hoelike pyn
en venedering hý sou ly?
Josef, seun van Dawid, vegjeet
die spanriem van jou se vrees:
wat in háár is, en aan jou vreet,
kom net so vannie Heilage Gees.
Da sal ‘n kjind yt Maria ytkom!
Wat ek jou beveel, moet jy doen,
want hý sallie hele mensedom
met hille se sondes kom vesoen.
Toe jy wakker skrik oppie bed,
en laterder byrie krip loop staan
en jy hóm Jesus doop, het
jy die boodskap tóé vestaan?
(c) Hans du Plessis (Uit: Karos orie dyne, 2012: Lapa Uitgewers)
***
Hans, wanneer het jy dié gedig geskryf. Hoe het dit ontstaan?
Ongeveer 2007. Dit is deel van die afdeling oor Kersfees in die bundel, en Elisabeth Eybers se Maria bly vir my een van die mooiste gedigte in Afrikaans en ek het lankal gedink ‘n mens sou dieselfde gegewe kon gebruik vanuit Josef se perspektief.
Kon jy dié bepaalde gedig vinnig tot in sy finale vorm afrond, of het dit deur verskeie weergawes na sy finale vorm ontwikkel?
Vele pogings.
Hoeveel van dié vers is aan jou “gegee” en hoeveel daarvan was die resultaat van wroeg en sweet?
Omdat dit ‘n soort parodie is, is dit gegee, maar die herdigting daarvan was nogtans wroeging en sweet.
In welke mate het die vers sy finale vorm bereik? Het jy byvoorbeeld die een of ander ordeningsbeginsel toegepas?
Die oorspronklike gedig was my model.
Het jy die vers gedurende sy vormingsproses aan iemand gewys en of mee bespreek? Is daar iemand (of instansie) wat jy as klankbord gebruik terwyl jy aan ‘n vers werk?
Nee, ek doen dit nooit met poësie nie, wel as ek prosa skryf. Moet my net nie vra hoekom nie, want ek het dit voor jou vraag nooit besef nie.
Hoe lank na die vers voltooi is, het jy dit laat publiseer? Waar het die betrokke vers die eerste keer verskyn?
Aanvanklik gou in die klein bundeltjie Kalaharikrismis.
Kan jy ietsie sê oor die kwessie van “feit” en “fiksie” in dié vers?
Moeilik om te sê, omdat dit op Eybers reageer en die Bybelse gegewe betrek.
Kan jy kortliks sê waaroor die vers, volgens jou, handel?
Oor Josef se gewaarwording van en “onkunde” oor die geboorte van Jesus.
Was daar dalk iets (boek/musiek/film/skildery) wat ‘n bepaalde invloed op die tot standkoming van dié betrokke vers gelei het?
Inderdaad: Eybers se Maria en die Bybelse verhaal.
Het jy ‘n bepaalde leser, of gehoor, in gedagte wanneer jy aan ‘n vers werk?
Nee.
In welke mate verskil hierdie vers van jou ander gedigte?
Dit is deel van die sg. Griekwagedigte en stem daarmee ooreen, maar my ander gedigte is meesal natuurgedigte.
Is daar iets in dié vers wat jy as tipies “Suid-Afrikaans” sal beskou?
Die dialek en Eybers, ja.
Kon jy dié vers tot ‘n bevredigende punt afhandel, of het jy dit maar ten einde laas “versaak”?
Weer eens: die Eybers-Maria het my gelei.
Was jy tevrede met die lesers se reaksie na die skryf (of publikasie) daarvan?
Ja.
‘n Laaste vraag, ter wille van die interessantheid: Kan jy nog die eerste vers wat jy ooit geskryf het, onthou? Indien wel, vertel ons ietsie daarvan?
Ek onthou niks meer van die inhoud nie, maar dit was ‘n gedig wat ek in Hennenman geskryf het toe ek vir die vakansie op ‘n saaiplaas gewerk het en die mielietjies al aan die doodbrand was toe die reën skielik in die nag op die sinkdak val. Dalk maar goed ek kan niks verder daarvan onthou nie …
***
Erkenning: Die konsep van Digstring is ingegee deur Brian Brodeur se benadering op sy weblog “How a poem happens“.
