Posts Tagged ‘PEN Afrikaans Nuusbrief’

PEN Afrikaans. Nuusbrief: November 2019

Thursday, November 14th, 2019

 

Beste lede en vriende van PEN Afrikaans

Nuwe leerstoel in Afrikaanse Taalpraktyk aan die US

Ton Vosloo en Anet Pienaar-Vosloo, ’n egpaar met noue bande met die Universiteit Stellenbosch (US), het aangekondig dat hulle vanaf 2020 die Ton en Anet Vosloo-Leerstoel in Afrikaanse Taalpraktyk aan die US vir ’n tydperk van vyf jaar borg.
Benewens die Leerstoel, word daar fondse beskikbaar gemaak vir beurse vir verdienstelike studente wat Afrikaans op nagraadse vlak aan die US studeer.

Volgens die Vosloo-egpaar is die Leerstoel gemik op die verdere uitbou van Afrikaans as belangrike instrument in diens van die Suid-Afrikaanse gemeenskap as ’n geheel.

Die volledige persverklaring is hier beskikbaar.

SALA vereer topskrywers

Die Suid-Afrikaanse Letterkundepryse (SALA) is op Donderdag 7 November tydens ’n prysfunksie by die Ditsong Nasionale Museum van Kultuurgeskiedenis in Pretoria oorhandig. Hierdie pryse vier jaarliks die beste van die Suid-Afrikaanse literêre landskap en word deur the wRite Associates in samewerking met die Departement van Kuns en Kultuur toegeken.

Afrikaanse skrywers wat toekennings ontvang het, is:

  • Charl-Pierre Naudé het die romanprys gewen vir sy debuutroman Die ongelooflike onskuld van Dirkie Verwey;
  • Nathan Trantraal is as mede-ontvanger van die poësieprys aangewys vir sy bundel Alles het niet kom wôd;
  • Chase Rhys het die Sello Duiker-huldigingsprys vir sy novelle Kinnesontvang;
  • Louise Smit, skepper van ikoniese karakters soos Bennie Boekwurm en Haas Das, is vir haar lewenswerk vereer.

Die vertaalprys is aan Michiel Heyns toegeken vir Red Dog, sy vertaling van Buys deur Willem Anker.

Baie geluk aan al die wenners. ’n Volledige lys is hier beskikbaar.

Plaaslike kinderboekskrywers vir groot internasionale prys benoem

Twee Suid-Afrikaanse kinderboekskrywers is vir die grootste internasionale kinderboekprys benoem. Jaco Jacobs en Niki Daly is op die kortlys vir die gesogte Hans Christian Andersen-prys wat deur die International Board on Books for Young People (IBBY) toegeken word. Die keuringskriteria sluit die estetiese en literêre eienskappe van die skryfwerk en illustrasies in, sowel as die vermoë om vanuit die kind se oogpunt te kyk en jong lesers se nuuskierigheid en verbeelding uit te brei.

Hartlik geluk met dié groot eer en die internasionale blootstelling wat daarmee saamgaan.

Verwikkelinge oor die Wysigingswetsontwerp op Outeursreg

Daar was onlangs bemoedigende verwikkelinge rondom die Wysigingswetsontwerp op Outeursreg. President Cyril Ramaphosa se regspan het volgens nuusberigte aan die Departement van Handel en Nywerheid en die Departement van Kuns en Kultuur geskryf met vrae oor die grondwetlikheid van die wetsontwerp en die konsultasieproses wat daarmee gevolg is.
Die wetsontwerp is steeds by die president en dus nog nie amptelik na die parlement terugverwys vir heroorweging nie, maar tekens is daar dat dit in dié rigting neig. Minister Nathi Mthethwa, minister van sport, kuns en kultuur, het byvoorbeeld onlangs gemaan teen die aanvaarding van die Wysigingswetsontwerp en laat blyk dat ’n herbesinning nodig is.

’n Bydraende faktor is sekerlik die aankondiging dat die VSA, as ‘n direkte gevolg van die verswakte beskerming van intellektuele eiendom wat die wetsontwerp aan die hand doen, Suid-Afrika se voorkeurhandelstatus sal hersien. Die belastingvrye invoer van sekere Suid-Afrikaanse produkte na Amerika kan in die proses opgeskort word, wat ‘n gevoelige ekonomiese knou sal toedien.

‘n Persverklaring van die Koalisie vir Doeltreffende Outeursreg is hier beskikbaar.

Lees gerus ook André Myburgh se artikel in Mail & Guardian van 1 November en Monica Seeber van ANFASA se brief in reaksie daarop.

PEN Afrikaans Vertaalfonds: aansoeke ingewag

Die volgende sperdatum vir aansoeke by die PEN Afrikaans Vertaalfonds is 15 November. Te danke aan die ruim steun van die Trust vir Afrikaanse Onderwys, befonds die PEN Afrikaans Vertaalfonds die koste verbonde daaraan om ‘n Afrikaanse boek te vertaal met die oog op buitelandse publikasie.

Ons sien uit daarna om aansoeke van buitelandse uitgewers te oorweeg.

Volledige inligting oor die Vertaalfonds is hier beskikbaar.

Maandelikse resensie-oorsig

Klik hier vir ons oorsig van Afrikaanse resensies wat in Oktober 2019 verskyn het en digitaal beskikbaar is. Hierdie oorsig sluit boekbesprekings, boekgesprekke en voorlesings in wat op die radio of TV uitgesaai is.

Indien jy weet van ander gerekende publikasies wat ook Afrikaanse resensies en boekgesprekke plaas en dit digitaal beskikbaar maak, laat weet asseblief na penafrikaans@gmail.com.

Ons wil graag elke maandelikse oorsig so volledig moontlik maak.

Nuwe Afrikaanse boeke in November 2019

Hier is oudergewoonte die lys van nuwe Afrikaanse publikasies wat hierdie maand verskyn. Baie geluk aan al ons lede wat nuwe boeke op die rak het.

Die publikasielyste vir November kan hier in Excel-formaat afgelaai word.

Vriendelike groete
Catrina Wessels
Bestuurder: PEN Afrikaans

 

PEN Afrikaans. Nuusbrief: Oktober 2019

Monday, October 14th, 2019

 

Beste lede en vriende van PEN Afrikaans

Die Konstitusionele Hof wys aansoek oor taalbeleid van die hand

Die Konstitusionele Hof het op 10 Oktober ten gunste van die Universiteit Stellenbosch (US) beslis en bevind dat die US se 2016-taalbeleid, wat Engels die voorrang gee as onderrigtaal by dié instelling, grondwetlik geregverdig is.

Gelyke Kanse, ’n drukgroep vir taalregte, het ’n aansoek gebring vir tersydestelling van die US se 2016-taalbeleid ten gunste van die 2014-taalbeleid, waarvolgens Afrikaans en Engels gelyke status by die universiteit geniet het. Hul aansoek is van die hand gewys.

Die hof het bevind dat die 2016-taalbeleid toegang tot die universiteit verseker en meertaligheid bevorder. Studente kan wel in Afrikaans klasloop indien dit redelik en prakties uitvoerbaar is.
PEN Afrikaans is dit eens dat die universiteit as openbare leerinstelling toeganklik moet wees vir diegene wat daar wil studeer, maar vind dit moeilik om te begryp hoedat die verengelsing van ’n universiteit tot die bevordering van meertaligheid bydra. Die teendeel blyk die geval te wees, en dit is veral skreiend met inagneming van die oorwegend Afrikaanse taalgemeenskap wat die Universiteit Stellenbosch dien.

In sy reaksie op die bevinding skryf Danie van Wyk die volgende:
Dit is ’n jammer dag vir Suid-Afrika waar een van die grootste bates van die land, naamlik die Afrikaanse taal, tot niks nie gereduseer is, en Engels verhef word as die belangrikste taal ten koste van al die tale soos vervat in die Grondwet, en waarvolgens alle amptelike tale op ’n gelyke basis geplaas is en dus veronderstel is om almal dieselfde status te geniet.

Lees sy kommentaar hier.

kykNET-Rapport-boekpryse toegeken

Baie geluk aan al die wenners van die kykNET-Rapportpryse wat op Saterdag 14 September in Stellenbosch oorhandig is.

Al vier wentitels van vanjaar se kykNET-Rapport-boekpryse, wat die Jan Rabie-Rapportprys insluit, is debute – ’n veer in die hoed vir die skrywers én tekenend van die lewenskragtigheid van die Afrikaanse letterkunde.

Die kykNET-Rapport-boekpryse is vanjaar toegeken aan die volgende skrywers:

  • Fiksie: Die Dao van Daan van der Walt deur Lodewyk G du Plessis (Tafelberg)
  • Niefiksie: Jeremy vannie Elsies deur Jeremy Vearey (Tafelberg)
  • Film: Kinnesdeur Chase Rhys (Kwela)

 

Charl-Pierre Naudé wen die Jan Rabie-Rapportprys vir ’n debuut of tweede prosawerk in Afrikaans met Die ongelooflike onskuld van Dirkie Verwey. Volgens die beoordelaars is Naudé se roman benewens magies realistiese satire, kwasi-speurverhaal en vernuftige metafiksie ook ’n boek wat die leser gaandeweg oortuig dat die idee van een kenbare werklikheid verregaande is – veral in ’n land waar soveel mense as ’t ware in parallelle werklikhede rakelings aan mekaar verbyleef.

Die kykNET-Rapportpryse vir boekresensent van die jaar is toegeken aan:

 

Breyten Breytenbach by Tuin van Digters gehuldig

Daar was iets besonders in die lug by die Tuin van Digters-fees wat op 13 en 14 September by die Breytenbach-sentrum in Wellington plaasgevind het. Breyten Breytenbach is by die fees, waartydens sy tagtigste verjaarsdag gevier is, vereer.

In sy nabetragting en bedanking op Versindaba, sê Breyten onder meer dankie “vir die menswees, vir die oomblikke van vashou, vir die nugter-weet-van-waar insigte soms, vir die bloedmaan, vir die vloed van herinneringe. Vir die musiek. Veral vir die musiek en die gedagtes soos musiek. Omdat dit verbygaan sal dit bly.”

Lees gerus “Ewigdurende uit die vlietende“, die boodskap wat Andries Bezuidenhout die Vrydagaand ter herdenking van Breyten se 80ste verjaarsdag gelewer het.

Baie geluk aan Francois Lötter, die feesorganiseerder en bestuurder van die Breytenbach-sentrum, met die saamstel van ’n boeiende en verrykende feesprogram. Dit sal feesgangers nog lank bybly.

Vir PEN Afrikaans was dit ’n plesier om ‘n sessie op die program te kon aanbied. Verskeie digters het in gesprek met Frieda van den Heever besin oor huis, taal en vertaling – en ook gedigte voorgelees wat by hierdie temas aansluit.

Daar is ‘n video-opname van die sessie hier beskikbaar. Dankie aan LitNet.

Lewenslange lidmaatskap aan Kerneels Breytenbach

Danie Marais het tydens ons onlangse jaarvergadering gemotiveer dat lewenslange lidmaatskap aan Kerneels Breytenbach toegeken word as erkenning van sy waardevolle aandeel in die ontstaan en verdere vestiging van PEN Afrikaans, sy rol as voorsitter van die organisasie, en sy groot bydrae tot voordeel van skrywers en boeke gedurende sy loopbaan as skrywer en uitgewer.

Die lede het eenparig ten gunste van die voorstel gestem en ons is bly om te sê dat Kerneels ook intussen aangedui het dat hy dié eerbewys aanvaar.

Hartlik geluk aan Kerneels, en nogmaals dankie vir die besonderse bydrae tot PEN Afrikaans en tot die lettere in die algemeen.

Engemi Ferreira (1943 – 2019)

PEN Afrikaans het met hartseer kennis geneem van Engemi Ferreira se afsterwe op 10 Oktober. Dit is moeilik om te dink dat haar stem nou stil is en haar stoel by ’n volgende vergadering leeg sal staan.

Lees hier oor haar lewe en werk.

Ons innige meegevoel aan haar naasbestaandes in hierdie moeilike tyd.

Wat elke skrywer moet weet: die bundel            

Wat elke skrywer moet weet, die reeks artikels wat PEN Afrikaans verlede jaar as deel van ons maandelikse nuusbrief gepubliseer het, is vanjaar in die vorm van ’n bundel gepubliseer en gratis aan ons opbetaalde lede beskikbaar gestel by die algemene jaarvergadering. Hierdie bundel bevat bydraes deur kenners oor sake wat skrywers raak, soos outeursreg, publikasie-ooreenkomste en aanspreeklikheid vir laster.

Opbetaalde lede kan ons gerus laat weet indien hul ’n eksemplaar van dié publikasie wil ontvang. Ons sal helaas nie almal se bundels kan pos nie, maar sal probeer om aflewering of afhaal te reël.  Kontak ons by penafrikaans@gmail.com om ’n reëling te tref.

Nobelprys vir letterkunde: twee wenners aangekondig

Die wenners van die Nobelprys vir letterkunde van 2018 en 2019 is die afgelope week aangekondig: die Poolse skrywer Olga Tokarczuk (2018) en die Oostenrykse skrywer Peter Handke (2019) stap met die louere weg.

Die Nobelprys vir letterkunde word sedert 1901 deur die Sweedse Akademie toegeken. Hierdie instansie was egter verlede jaar in ‘n rits skandale gewikkel wat tot die uitstel van die toekenning van die 2018-prys gelei het.

Tans loop die toekenning van die prys aan Handke onder kritiek deur. PEN Amerika het byvoorbeeld in ‘n stellingname die toekenning ten sterkste betreur. Verdere perspektiewe is hier beskikbaar.

Maandelikse resensie-oorsig

Klik hier vir ons oorsig van Afrikaanse resensies wat in Augustus 2019 verskyn het en digitaal beskikbaar is. Hierdie oorsig sluit boekbesprekings, boekgesprekke en voorlesings in wat op die radio of TV uitgesaai is.

Indien jy weet van ander gerekende publikasies wat ook Afrikaanse resensies en boekgesprekke plaas en dit digitaal beskikbaar maak, laat weet asseblief na penafrikaans@gmail.com.

Ons wil graag elke maandelikse oorsig so volledig moontlik maak.

Vriendelike groete
Catrina Wessels
Bestuurder: PEN Afrikaans

[Nuusbrief verkort]

PEN Afrikaans. Nuusbrief Augustus 2019

Friday, August 9th, 2019

Beste lede en vriende van PEN Afrikaans

Voorleggings ingewag: Toyota US Woordfees-kortverhaalbundel

Dit is tyd vir die vyfde Toyota US Woordfees-kortverhaalbundel. Die eerste vier bundels is baie goed deur skrywers en die leserspubliek ondersteun en ook gunstig deur kritici ontvang. Hierdie kortverhaalbundels sal in die komende jare dien as ’n dokument van die tydsgees waarin veral Afrikaanssprekende Suid-Afrikaners hulself tans bevind.

Du Toitskloof Wyne, ’n gewaardeerde Woordfees-vennoot, borg weer in 2020 die R30 000 prysgeld wat aan die skrywer van die wenverhaal toegeken word. Die skrywers wat in dié bundel opgeneem word, sal elkeen R5 000 ontvang. Du Toitskloof maak ook ’n bydrae tot hierdie prysgeld en borg die bekendstellingsgeleentheid van die kortverhaalbundel, wat by die 2020 Toyota US Woordfees aangebied sal word.

Soos vanjaar sal een van die verhale in die 2020-bundel gekies word om as kortfilm deur kykNET vir die Silwerskermfees verwerk te word.

Skrywers wie se verhale in die bundel opgeneem gaan word, sal by die Woordfeesprogrambekendstelling in November 2019 bekend gemaak word. Die wenverhaal asook die verhaal wat vir ‘n verwerking tot kortfilm gekies is, sal eers tydens die bekendstelling van die bundel, gedurende die Toyota US Woordfees van 6-15 Maart 2020, aangekondig word.

Die sluitingsdatum is 30 September om 16:00.
Die volledige persverklaring is hier beskikbaar.

Oproep: Perspektiewe op Breytenbach

By geleentheid van die tagtigste verjaardag van Breyten Breytenbach op 16 September 2019 word ’n digitale publikasie voorberei waarin die aandag uitgaan na afsonderlike gedigte in sy omvangryke oeuvre.
Die idee is dat gedigte uit hulle bundelkonteks gehaal word en aan ’n teksgerigte lesing onderwerp word. Hierdie versameling van tekste waarin enkelgedigte geïnterpreteer word, kan naas stiplees- of close reading-oefeninge byvoorbeeld ook tematiese, poëtikale of politiek-ideologiese interpretasies van enkelgedigte bevat.
Die interpretasies moet ongeveer 1000 woorde (uitgesonderd dié van die gedig wat bespreek word) beslaan. Die plan is dat die publikasie nie net multidissiplinêr nie, maar ook transnasionaal ingevul sal word.
Lesers en vertalers van Breytenbach se poësie, in Suid-Afrika en Europa, word dus uitgenooi om te fokus op ’n spesifieke gedig wat hulleself gekies het vir interpretasie.

Die tekste word in die week van die Breytenbach se tagtigste verjaardag op LitNet gepubliseer, moontlik later gebundel en ook in harde kopie gepubliseer.
Tydens die Tuin van Digters en later tydens die colloquium van die Gents Centrum voor het Afrikaans en de Studie van Zuid-Afrika (Universiteit Gent, 17–18 Oktober 2019) word die projek in die teenwoordigheid van die digter bekendgestel.
Voorstelle van ongeveer 100 woorde met vermelding van die gedig (en die titel van die bundel waarin dit oorspronklik verskyn het) wat geïnterpreteer gaan word, kan tot 15 Augustus aan Louise Viljoen (lv@sun.ac.za) en Yves T’Sjoen (Yves.TSjoen@UGent.be) gestuur word.

Die finale kopie word op die laaste op 5 September verwag.
Publikasie word beplan vir die week van 9 tot 16 September.

Werkswinkel: Kom slyp jou Afrikaans

(Her)ontdek ’n paar geheime van goeie geskrewe taalgebruik tydens die gesellige Kom-slyp-jou-Afrikaans-werkswinkel op Donderdag 5 September 2019 by die Afrikaanse Taalmonument op Paarlberg.

Dié werkswinkel, aangebied deur die talentvolle taalkenners Jana Luther van die Virtuele Instituut vir Afrikaans (VivA) en Fred Pheiffer van die Woordeboek van die Afrikaanse Taal (WAT), is gemik op die algemene publiek en taalpraktisyns. Dit sal fokus op taalverwikkelinge soos opgeneem in die jongste Afrikaanse woordelys en spelreëls (AWS), asook algemene goeie praktyke, taalversorging, leestekengebruik en skryfwyses (vas of los; koppel- en deeltekens; hoof- of kleinletters), en so meer. Gereelde foute, soos woorde wat verkeerd gebruik of gespel word, sal behandel word en deelnemers kan ook vrae oor hulle eie taalprobleme vra.
Die werkswinkel kos slegs R250 per persoon en vind van 09:00 tot 13:00 in die konferensiesaal van die Besoekersentrum plaas. Ingesluit is koffie/tee/soetgoed asook ʼn gratis begeleide toer van die ikoniese monument.

Vir besonderhede en besprekings, kontak Jeffrey Pietersen by 021 872 3441 of stuur ʼn e-pos na bemarking2@taalmuseum.co.za.

Aankondiging: Versindaba se nuwe inhoudsbestuurder

Marlies Taljard

Versindaba het einde April sy tiende verjaarsdag gevier. Vir ’n dekade is dié inisiatief al ’n heenkome vir poësieliefhebbers. Ons lig ons hoed vir Marlise Joubert en Louis Esterhuizen vir hul jarelange toewyding aan hierdie belangrike ruimte.
Dit is onlangs aangekondig dat Marlies Taljard voortaan inhoudsbestuurder van Versindaba sal wees. Ons wens haar hartlik geluk en alle voorspoed toe.

In memoriam

In Julie moes ons afskeid neem van ‘n skrywer en ‘n musikant wat nie net met hul kreatiewe uitsette ’n blywende indruk gemaak het nie, maar ook met hul menswees en benadering tot ander.

Die aangrypende huldeblyke wat ingestroom het by die afsterwe van Harry Kalmer spreek boekdele. Lees gerus wat skryf Marita van der Vyver op Vrye Weekblad en Schalk Schoombie op Netwerk24.

‘n Huldigingsgeleentheid word vir 16 Augustus beplan.

Nog ’n groot stem wat stil geword het, is dié van Johnny Clegg. Hy sal onthou word as ‘n musikant van formaat, maar ook as brugbouer en ambassadeur vir ons land.

Konstitusionele Hof-toetssaak oor taal

Groot belangstelling heers onder akademici en in onderwyskringe oor ‘n toetssaak in die Konstitusionele Hof rakende die kwessie van die reg tot onderrig in Suid-Afrika se inheemse tale op tersiêre vlak. Hierdie saak word Donderdag 8 Augustus 2019 in die Konstitusionele Hof in Johannesburg aangehoor.

Tuin van Digters 2019

Opbetaalde lede van PEN Afrikaans sal vanjaar weer gratis toegang tot die Tuin van Digters kry. Die fees vind op 13 en 14 September plaas en die feesprogram sal eersdaags beskikbaar wees.

PEN Afrikaans sien uit daarna om op Saterdag 14 September om 10:00 ’n item op die program aan te bied en om 12:30 ons algemene jaarvergadering in die Wellington-biblioteek reg oorkant die Breytenbach-sentrum te hou. Ons hoop om soveel as moontlik van ons lede daar te sien. ’n Nuwe bestuur sal by die vergadering verkies word.

Ons sal weer volmagvorms beskikbaar maak vir diegene wat nie die vergadering kan bywoon nie. Ons vra ons opbetaalde lede om asseblief van die volmagvorm gebruik te maak om hul stemme te laat hoor – en om ’n kworum by die vergadering te verseker.

Maandelikse resensie-oorsig

Klik  hier vir ons oorsig van Afrikaanse resensies wat in Julie 2019 verskyn het en digitaal beskikbaar is. Hierdie oorsig sluit boekbesprekings, boekgesprekke en voorlesings in wat op die radio of TV uitgesaai is.
Indien jy weet van ander gerekende publikasies wat ook Afrikaanse resensies en boekgesprekke plaas en dit digitaal beskikbaar maak, laat weet asseblief na penafrikaans@gmail.com.
Ons wil graag elke maandelikse oorsig so volledig moontlik maak.

Nuwe Afrikaanse boeke in Augustus 2019

Ten slotte is dit lekker om die maand se lys van nuwe Afrikaanse boeke te kan deel.
Hartlik geluk aan al ons lede wat hierdie maand nuwe boeke op die rak het.

Mag die skryf- en leeswerk gedy.

Vriendelike groete
Catrina Wessels
Bestuurder: PEN Afrikaans