Menu
Versindaba
  • Nuwe Bundels
    • Digbundels (2024)
    • Digbundels (2023)
    • Digbundels (2022)
    • Digbundels (2021)
    • Digbundels (2020)
    • Digbundels (2019)
    • Digbundels (2018)
    • Digbundels (2017)
    • Digbundels (2016)
    • Digbundels (2015)
    • Digbundels (2014)
    • Digbundels (2013)
    • Digbundels (2012)
    • Digbundels (2011 & 2010)
  • Resensies
    • Resensies
    • Resensente
  • Gedigte
    • Gedigte (A-L)
    • Gedigte (M-Z)
    • Kompetisies
    • Vertalings
      • 100 Duitse bestes uit die 20ste eeu
  • Digters
    • Digters
    • Onderhoude
    • Stemgrepe
  • Skryfhulp
  • Borge
  • Oor Versindaba
    • Kontak
Versindaba
28 October 20163 November 2016

Louis Esterhuizen. “Puin en as”

Andries Bezuidenhout se gedig “In Wellington brand ‘n klavier – ‘n Verleentheidsgedig” en veral die reaksie daarop, is volgens my een van die belangrikste interaksies in ‘n lang tyd op hierdie webblad. Kom ons neem die gesprek verder …

Puin en as

Alles van waarde is weerlo0s

Lucebert

 

In Wellington word ‘n oudste saal

brand gesteek en jy lees: De zeer oude zingt,

lê donkertyd en luister

 

na die dreunsang van vlamme, die gedruis

van woede wat deur ‘n petrolbom

uit hout en staal bevry is,

gesigloos,

 

die ouwêreldse plafon, net-net buite greep

wanneer die beendroë klavier

vlamvat, ‘n allerlaaste akkoord speel

met snare wat

 

pieng! pieng! en jy verbeel jou

grensdrade wat skietgee vir al die wild

om na nuwe kampe

oor te loop,

 

want watter sin –

hierdie vraag wat reeds ‘n antwoord is.

 

(c) Louis Esterhuizen / Oktober 2016

 

Deel:

  • Share on Facebook (Opens in new window) Facebook
  • Share on X (Opens in new window) X

Like this:

Like Loading…

Lees meer

← Marlies Taljard: Ons is die mitemakers
Marlies Taljard: voelend ʼn pad deur die vis vind →

4e gedagtes oor “Louis Esterhuizen. “Puin en as””

  1. Leon Retief says:
    3 November 2016 at 19:32

    Vir Louis en Daniël Hugo, ‘n gedig deur Don McKay

    SPECIFIC GRAVITIES: #76 (MARBLE)

    To whom we turn to be
    momentous, to be
    monumental, to be
    meant. As I browse
    among the statues it appears
    that marble is the way eternity
    confers itself on breasts, it seems
    that even pubic hair (David’s,
    for example), if redone in fine Carrara
    marble, can become a simulacrum of the absolute,
    one flare of graven
    everliving fire.
    But then
    on my way home I take
    a shortcut through the graveyard
    and get mixed signals from the stones.
    Are these the sculpted entrances to rooms
    (de lux, I guess) located elsewhere?
    Or should we think of them as exits –
    holes the dead fell through
    which we have squared up, plugged, and,
    putting the best face upon it,
    polished?
    And this once,
    in Limerick, in a tiny tourist trap,
    I came upon an egg of Connemara marble.
    Heavy in the hand it was,
    heavy as an egg whose embryo
    foresaw its end, heavy as the one egg laid
    by Schopenhauer’s chicken. The past perfect
    spoke to my fingers, who had fallen for it,
    hard. “See that window?
    Throw me through it. NOW”

    Reply
  2. Breyten Breytenbach says:
    3 November 2016 at 01:40

    Beste Louis,
    Mag ek vir jou namens baie Wellingtonners innig dankie sê vir jou huldigingsgedig wat ‘n treursang is? Jy het ‘n wysie gegee aan dit wat onthou moet word. Want die afgryse sal ons bybly.

    Een van die Dietmann seuns was op skool saam met my. Sagmoedige familie…

    “What have we done, what have we done?”

    Reply
  3. charl-pierre naude says:
    29 October 2016 at 16:46

    Dit is een van die skreiendste en pynlik treffendste slotreels van enige gedig in Afrikaans, in ‘n lang tyd. Ek lees ook die opmerkings/ debat met groeiende belangstelling.

    Reply
  4. Maria Snyman says:
    28 October 2016 at 21:08

    Sjoe, Louis, benewens die woord “weerloos” in Lucebert se woorde in die motto wat my dadelik laat dink het aan ‘n strofe in Stockenström se “Die klip”, laat die laaste reël laat my dink aan Derrida se teks “Che cos’è la poesia?” (“Wat is poësie?”). Dit begin (die gekursifeerde dele het ongelukkig in die slag gebly):

    “In order to respond to such a question – in two words, right? – you are asked to know how to renounce knowledge. And to know it well, without ever forgetting it: demobilize culture, but never forget in your learned ignorance what you sacrifice on the road, in crossing the road.
    Who dares to ask me that? Even though it remains inapparent, since disappearing is its law, the answer sees itself (as) dictated (dictation). I am a dictation, pronounces poetry, learn me by heart, copy me down, guard and keep me, look out for me, look at me, dictated dictation, right before your eyes: soundtrack, wake, trail of light, photograph of the feast in mourning.
    It sees itself, the response, dictated to be poetic, by being poetic.”

    Kortom: Ons kan en moet net bly respondeer, bly maak (Grieks poiein, om te maak, skep, komponeer), en waar met woorde natuurlik gasvryer kan wees as met wapens.

    Want, en nou in Stockenström se (“weerlose”) woorde, en waar ek klip lees as ‘n spoor/trace (van wat [logies*] plaasvind/sou moes plaasgevind het):

    “Die klip wys sy gesig vir die wêreld.
    Hy het nie hande om voor sy gesig
    te hou nie, en is aangewese op my goedheid.
    Wawyd wakker, maar weerloos, lê
    die klip en luister of ek hom gaan kwaad doen.
    Hy het nie ʼn mond om my te verwilder nie.
    ʼn Mens sou dink hy is gedwee.”

    Wat waardevol is mag weerloos wees, maar dit is nie gedwee nie. Of dit sou dom wees om te dink dit is gedwee. Mag ons dit nooit vergeet nie.

    * Vergelyk enemyindustry – philosophy at the edge of the human
    (http://enemyindustry.net/blog/?p=2720) se blog getiteld “Derrida and syntax” – dit verwys na “whether Godel’s use of numbers to code formal relations of derivability in his proof of the incompleteness of arithmetic can be generalized to logical systems which don’t ‘contain’ arithmetic” sowel as “an interesting paper by Paul Livingstone on Derrida, Priest and Godel which looks at the role of syntax in marking the undecidable elements of texts in deconstruction” en waar die skrywer sê: “Derrida’s reading of Stéphane Mallarmé’s poem Mimique is central to Livingstone’s discussion”!

    Hoe red mens die wiskundig uitgedaagde mens as dinge SO hiperlogies, formeel en matematies is.

    Ver-woesting – deur natuurlike of menslike toedoen. Puin en as, Pompeji. Aardbewings, vulkaniese uitbarstings; Vesuvius, Wellington; klaviere, mense; musiek?

    Reply

Lewer kommentaar Cancel reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Meeste gelees

  • Anne-Marie Bartie. kapitulasie
  • Jacques Boshoff. Die hond in Desember
  • Margaret Cordier. Wes-kus Desember
  • Margaret Cordier. Tog
  • Stephan du Toit. Florence Nightingale

Nuutste bydraes

  • Nini Bennett-Moll. Die poëtika van towerspreuke
  • Andries Fourie & Carma Shaw. Heroïese Sonnettekrans – Openbaring
  • Daniel Hugo. Kuns-matig
  • Ilse van Staden. aart poetica
  • Ferdi Wheeler. Also spreek Spinoza

Nuutste kommentaar

  1. Linda on Ferdi Wheeler. Also spreek Spinoza4 November 2026

    Goed bewoord en mooi vloeiende gedig

  2. Marthé McLoud on Johann Lodewyk Marais. Die Kaap, die Swartland en W.E.G. Louw op Stellenbosch3 November 2026

    Hoe bring dit nou herinneringe terug. Dr Roelie van Huysteen was ons buurman en huisdokter op Stellenbosch toe ek 'n…

  3. Joan Hambidge on Marius Crous. Vier gedigte26 October 2026

    Uitstekend.

  4. Versindaba on Marius Crous. Vier gedigte25 October 2026

    Jacobus, "Dr. Swathe" se onvanpaste kommentaar is verwyder.

  5. Etienne on Andries Fourie. Waar die stilte wit is24 October 2026

    Mooi

Kategorieë

  • Artikels, essays, e.a.
  • Binneblik
  • Blogs
  • Digstring
  • Gedigte
  • Kompetisies
  • Nuus / Briewe
  • Nuwe Publikasie
  • Onderhoude
  • onderhoude
  • Resensies
  • Stemgrepe
  • Uncategorized
  • Vertalings
  • VWL 50 jaar later
  • Wisselkaarten
©2026 Versindaba | Ontwerp deur Frikkie van Biljon
%d